جدول ۲:سطح مراتع و دیمزار رهاشده و میزان عسل تولیدی از آنها (kg)
|
۸٧ |
۸۶ |
۸۵ |
۸۴ |
۸۳ |
۸۲ |
۸۱ |
۸۰ |
سطح مرتع و دیمزار (ha) |
شهرستان |
|
۸۰۵ |
۴۵۰٧ |
۲٩۰۸۰ |
۲۵۲۰ |
۳٧۳۰ |
۴۱٩۰ |
۴۲۹۴ |
۱۸۶۰ |
۸۱۶۹۹۴ |
اردستان |
|
۲۶٧۵٩۸ |
۳٧۶۵٧۱ |
۳٧۴۳۳۶ |
۲۱٩۸۹٧ |
۱۶٩٩۸٩ |
۱۶۲۴۶۶ |
۲۴۵۳٧۴ |
۱۱۶۲۰۰ |
۸۶۸۹۴۲ |
اصفهان
|
|
۶۰۳۰ |
۱۵۰۸٧۰ |
۱۵٧۴۲٧ |
۱۲۶۳۵۱ |
۱۳۹۶۳٧ |
۱۴٧۴۵۶ |
۲۱۱۰۴۰ |
۱۲٩۶۵۰ |
۵٧۴۹۹۴ |
برخوار |
|
۱۴۵۲۸ |
۹٧۳٧ |
۱۲٧۳۵ |
۱۲۶۸٩ |
۱۴۴۴٩ |
۸۶۰۵۵ |
۳۸۶۴۴ |
۱۵۰۰۰ |
۱۱۱۴۹۵ |
تیران وک |
|
٧٩۶۲ |
۱۴۳٧۰ |
٩٧۱۰ |
۱۱۶۱۸ |
٧۶۱۶ |
۵۶۱۸ |
۴۰۳۰ |
۸۰۶۰ |
------- |
چادگان |
|
٧۰۱۶۶ |
۱۲۱۱۶۴ |
۸۵۴٧٧ |
٧٩۶۱۳ |
۱۳۵۰۰۰ |
٧٧۴٧۶ |
٧۶۰۵۴ |
۴۶۶٧۵ |
------- |
خمینی شهر |
|
۱۶٧٩٩۶ |
۴٧٩۸۸۸ |
۳٩٧۰۱۱ |
۴۲۵۵۲۴ |
۳۴۱۰۹٧ |
۲۲۵٩۰۳ |
۲۳۶۳٧۰ |
۲۰٧۱۰٩ |
٧۲۵٧۱ |
خوانسار |
|
۱۶۴۲۱ |
٧٧۳۲۵ |
۵۰٩٩۰ |
۲۳۱۵٧ |
۲۴۰۶۲ |
۰ |
۰ |
۰ |
------- |
دهاقان |
|
۹۵۵۲۳ |
۲۱۳٩۵۱ |
۲۳۹۵۶۰ |
۱۶۲۶۳٧ |
۸۲۳۲۵ |
۸۰۱٧۲ |
۲۲۶٩۱۳ |
٧۲۸۴۰ |
۳۱۰٧۵۴ |
سمیرم |
|
٩۱۲٧۳ |
۰ |
۰ |
۰ |
۰ |
۰ |
۰ |
۰ |
------- |
شاهین شهر |
|
۳۱۳۵۴٩ |
۶۵۳۶۲۲ |
۵۲۹۴٧۴ |
۳٧۶۰۵۶ |
۱۴٩۴۶۳ |
۱۳۰٧۱۶ |
۲٧۰۶۳۵ |
٩٧۳۸۰ |
۲۶۳۰۲۸ |
شهرضا |
|
۰ |
۰ |
۰ |
۰ |
۵۳۴۰ |
۱٧۱۰ |
۰ |
٧۰۰ |
------- |
فلاورجان |
|
۳۳٧۲۸ |
۴۹۶۸۰ |
۲۸۸۳۰ |
۱٩۱۵۰ |
۱٩۲۰۰ |
۲۶۴٩۰ |
۴۱۸۵۰ |
۲۰۳۲ |
-------- |
فریدن |
|
۶۶۲۴۳ |
۱۳۲۱۱۶ |
٩۸۶۲۶ |
۸۶٧۲۵ |
٩۶۰۰۹ |
۶۸۰۲۴ |
۸۵۳۵۸ |
۲۸۸۰۰ |
۱۵۱۵۲۵ |
فریدونشهر |
|
۴۸۶٧۰ |
۱۰۸۳۵۲ |
۵۱۸٧۲ |
۴۲۳۴۳ |
۴۱۹۳۱ |
۳۵۴۳۳ |
۳٩۰٧۱ |
۳٧۸۳۰ |
۲۹۶۳۸۳ |
کاشان |
|
۶٩۲۰۴ |
۸۳۸۱٩ |
۸۰۳۸۶ |
٩۰۳۱۹ |
۵۸۹٧۳ |
۲۲۲۲۰ |
۶٩۱۶۲ |
۵۴۶۴۲ |
۱۰۵٧۵۴ |
گلپایگان |
|
۱۱۰٧۵ |
٧٩۵۰ |
۶۶۶۰ |
۴۸٩۰ |
۶۳۴٩ |
۳۱۸۰ |
۳۸۰۰ |
۲۰۰۰ |
۵۰٩۰٩ |
لنجان |
|
۳۴٩۸ |
٧۸۱۰ |
۱۰٧۳٧ |
۴۴۶۰ |
٧۹۴۲ |
۶۱٧۲۶ |
۸۸۱۴ |
۸۲۲۰ |
۳٧۹۱۲ |
مبارکه |
|
۳۴۵۸ |
۰ |
۰ |
۰ |
۰ |
۱۲۵۰ |
۱۰۱۶ |
۵۸۰۰ |
۱۶۵۰۰۹۸ |
نائین |
|
۵٩۱۶۱۴ |
۲۱٧٧۲٧۳ |
۱۴۴۰٩۶۰ |
۱۳۸۶۴۳۶ |
۸٩۰۴۲۰ |
٧۴۰٧۸٧ |
۱۱۴۲۳۶۴ |
۵٧۲۵۳۲ |
۱۶۲۱۹۳ |
نجف آباد |
|
۲۱۴۸۲ |
۵۱۲۵۴ |
۳۱۳۶۵ |
۲۴۲۲۰ |
۲۴۵٩۶ |
۱۰۶۴۳ |
۲۳۴۳۳ |
۱۱۲۳۱ |
۲۵۱۸۰٧ |
نطنز |
|
۱٩۰۰۸۲۳ |
۴٧۲۰۲۵٩ |
۳۶۳۵۲۳۶ |
۳۰٩۸۶۰۵ |
۲۲۱۸۱۲۸ |
۱۸٩۳۹۱۵ |
۲٧۲۸۲۲۲ |
۱۴۱۸۵۶۱ |
۶۳۳۱٧۳۰ |
جمع |
نوشته شده توسط عاطفه شهبازی در شنبه سیزدهم تیر 1388 ساعت 13:0 موضوع سطح مراتع و میزان تولید عسل از آنها | لینک ثابت
جدول۱:تعداد کندو در استان اصفهان
|
تعداد کندو۸٧ |
تعداد کندو۸۶ |
تعداد کندو۸۵ |
تعداد کندو۸۴ |
تعداد کندو۸۳ |
تعداد کندو۸۲ |
تعداد کندو۸۱ |
تعداد کندو۸۰ |
شهرستان |
|
۹۵۸ |
۳۶۲ |
۱۵٧۵ |
۲۵۰ |
۴۳۶ |
۴۸۳ |
۴۰۳ |
۲۳۵ |
اردستان |
|
۴۱۲۰۸ |
۴۳۲۱٧ |
۳۸۸٧۱ |
۲۴٩٩۶ |
۲۲۴۶۸ |
۲۴۰٧۴ |
۲٧۱۱۲ |
۲۳۴۶۴ |
اصفهان
|
|
۱۰۳۵ |
۱٧۵۶۴ |
۲۲۵۰٧ |
۱۸۱۲۸ |
۲۰۰۴۱ |
۲۴٧۴۵ |
۲۰٧٧٧ |
۲۵٩۳۰ |
برخوار |
|
۲۶۲۴ |
۲٩۵۱ |
۲۸۶۱ |
۲۶۶۳ |
۳٧۱۵ |
۱٧۱۸٩ |
۵۶۰۳ |
۶۰۰۴ |
تیران وک |
|
۱٧٩٩ |
۱٩٩٧ |
۱۶۰۱ |
۱۶۲۱ |
۱۰۳۵ |
٩۵٧ |
۶۴۶ |
۳۱۲۵ |
چادگان |
|
۱٧۱۱۸ |
۱۶۰۴٧ |
۱۳۳۵٩ |
۱۳۱۹۹ |
۱۴۸۳۵ |
۸۵۴۲ |
۶٩۶۲ |
٩۶۰۸ |
خمینی شهر |
|
۴۴۱۰۹ |
۵۳۳۵۴ |
۴۰۱۶٧ |
۴۱۱۰۸ |
۳۵٩۳۸ |
۳۵۱۶۶ |
۲۳۶۳٧ |
۲٩۵۸٧ |
خوانسار |
|
۴۳۱۱ |
۶۵٧۸ |
۵۶۴۸ |
۵۰٩۶ |
۵۸۰۰ |
۰ |
۰ |
۰ |
دهاقان |
|
۲۵۳۲۸ |
۲۲۸۰٩ |
۲۵۶٧۴ |
۱۶۵٩٩ |
۱۲۱۴۰ |
۱۰۵۶۰ |
۲۸۸٧۰ |
۱۸۲۱۰ |
سمیرم |
|
۱۵۶۰۶ |
۰ |
۰ |
۰ |
۰ |
۰ |
۰ |
۰ |
شاهین شهر |
|
۴٧۹۸۱ |
۵۳۵۳۲ |
۴۶۸٧۳ |
۳۲۴٩۴ |
۲۳۵۱۸ |
۲۰۱۶۱ |
۱٩۳۳۸ |
۲٩٧۸۱ |
شهرضا |
|
۰ |
۰ |
۰ |
۰ |
٧۲۰ |
۲٧۵ |
۰ |
۲۰۰ |
فلاورجان |
|
۶۳۲۲ |
۶۲۵۲ |
۳۱۲۰ |
۳۶٧۵ |
۳۶۴۵ |
۳۴۵٧ |
۵۱۵۰ |
۵۰۰۸ |
فریدن |
|
۱۰٧۰۹ |
۱۳۸٧٩ |
۱۱۱٧۶ |
۱۲۰۱۵ |
۱۲۱۲۰ |
٩۸٩۳ |
٩۰۱٩ |
٩۶۰۱ |
فریدونشهر |
|
۱۱۴۴۱ |
۱۴۱۵٩ |
۹۹۶۴ |
٩۰۳۱ |
٩۳٩٧ |
٧۳٩۵ |
۶۱۵۳ |
۶۰۸۲ |
کاشان |
|
۸۸۰۶ |
۱۰۲۰۸ |
٩۵٧۱ |
۸۶٧۰ |
٧۱۰۵ |
٧٩۴۲ |
۶۴۲۶ |
۶۰٧۸ |
گلپایگان |
|
۱٧۱۲ |
۱۰٩۵ |
٧٧۰ |
۸۰۰ |
٩۸۶ |
٩۰٧ |
٧٩۰ |
۵۲۰ |
لنجان |
|
۸٧۰ |
۱۰۹۰ |
۱۴٧۸ |
٩۳۵ |
۱۱۳٩ |
۸۲۰۰ |
٧۵۰ |
٧۶۰ |
مبارکه |
|
۲۱۴ |
۰ |
۰ |
۰ |
۰ |
۱۵۳ |
۱۰۶ |
۵۸۰ |
نائین |
|
۲۶۵۵۶۴ |
۲۴۵٩۱۰ |
۲۰۱۵٩۴ |
۱٧۶۰۳۵ |
۱۳۳۰۲۱ |
۱۶۵٩۶۴ |
۱۴۲٧٩۸ |
۱۴۳۱۳۳ |
نجف آباد |
|
۵۰٧٩ |
۵۶۸۶ |
۴۴۰۳ |
۴۰۲۵ |
۳۲٧۰ |
۳۰٩۰ |
۲۱۴۵ |
۲۲۱۸ |
نطنز |
|
۵۱۱۹۹۴ |
۵۱۶۶۸۰ |
۴۴۱۲۱۲ |
۳٧۱۳۴۰ |
۳۱۱۳۲٩ |
۳۴٩۱۵۳ |
۳۰۶۶۸۵ |
۳۲۰۱۲۴ |
جمع |
نوشته شده توسط عاطفه شهبازی در یکشنبه هفتم تیر 1388 ساعت 11:34 موضوع | لینک ثابت
اين گياه داراي برگهاي باريک و آويزان است و سريعاً به وسيله ريزوم رشد نموده و تحت شرايط مناسب عرصه را بر ساير گياهان مخلوط تنگ مي نمايد. اين نبات داراي ريشه نسبتاً عميقي است و در مقابل خشکي و گرما مقاوم مي باشد و به همين جهت نيز قادر است در تابستان گرم به رشد و نمو خود ادامه دهد. در زمين هاي که کمبود ازت وجود دارد اين گياه پس از گذشت چند سال از ادامه رشد ونمو بازمانده زرد رنگ مي شود و ميزان محصول آن کاهش مي يابد. در مناطق بيش از حد مرطوب و يا اراضي بدون رطوبت کافي، کمبود ازت و عدم جذب آن مشاهده مي گردد.
اين گياه رشد اصلي خود را اول بهار شروع نموده و تا فرارسيدن سرماي پاييز به رشد و نمو خود ادامه مي دهد. موقع رسيدن گياه زماني است که خوشه ها رنگ سبز خود را از دست داده به رنگ قهوه اي درآمده و خشک شده باشند.
دوره ی بهره برداری آن بهار تا اواسط تابستان و پاییز است . واریته ی اصلاح شده ی آن به نام Mancher معروف است . عمق مناسب کاشت 2 سانتی متر و مناسب ترین میزان بذر جهت بذر کاری 5 کیلوگرم در هکتار می باشد و قادر است حرارتهای 20- و 40 + درجه ی سانتی گراد راتحمل نماید.مخلوط 5 کیلوگرم آن و 3 کیلوگرمTrifolium repens نیز نتیجه بخش بوده است
شرايط زيست :
اين گياه ويژه مناطق خشک و يا نيمه مرطوب با آب و هواي سرد است که در آب و هواي گرم و نسبتاً گرم
نيز رشد و نمو مي نمايد. از اين نبات مي توان به عنوان چراگاه و علوفه خشک استفاده نمود. کشت مخلوط آن با يونجه به علت خوشخوراکي ويژه اي که دارد بسيار مناسب است.
بهترين خاک براي رشد اين گياه خاک هاي لومي عميق است ولي اين گياه در خاک هاي شني سبک نيز به خوبي رشد مي نمايد. خاک هاي حاوي مواد غذايي و يا زمين هاي قليايي مي تواند شرايطرشد آن را تکميل نمايد.
اين گياه را مي توان علاوه بر کشت مخلوط با يونجه با انواع نباتات علوفه اي ديگر از قبيل شبدر شيرين
يا شبدر قرمز نيز کشت نمود. چنانچه خاک متمايل به اسيدي باشد مي توان به جاي مخلوط کردن آن با يونجه و يا شبدر شيرين از شبدر قرمز استفاده نمود. . پس از پاشيدن بذر اين گياه بر روي زمين استفاده از غلطک براي چسبانيدن بذر به خاک توصيه مي شود.
زمان کاشت :
اين گياه اوايل بهار و يا اواخر زمستان هنگامي که سرما اجازه کشت دهد و يا اوايل پاييز که آغاز بارندگي است مي تواند باشد.
نوشته شده توسط عاطفه شهبازی در دوشنبه پنجم اسفند 1387 ساعت 9:14 موضوع معرفي گونه Bromus inermis | لینک ثابت
چكيده :
علف پشمكي با نام علمي Bromus tomentolus گياهي چمني و انبوه است که داراي ريشه هاي قوي و برگهاي فراوان بوده و به خوبي سطح خاک را مي پوشاند. اين نبات خوشخوراک پس از تشکيل بذر خوشخوراکي خود را از دست مي دهد. اين نبات گرامينه ويژه نواحي کوهستاني خاورميانه و خاور نزديک با نزولات آسماني حداقل 200 ميلي متر ساليانه و زمستان هاي سرد و خيلي سرد مي باشد. اين گونه در مناطق جغرافيايي گياهي ايران در فلور ايران و توراني در مناطق رويش نيمه استپي تا پيرامون استپي و جنگلهاي خشك حضور دارد. در برخي مواقع چرا مفرط مانع يا سبب به تعويق افتادن گل کردن اين گياه علوفه اي گرامينه مي گردد. گونه نبات فوق گياهي مناسب جهت احياء اراضي باير، کوهستاني به ويژه به منظور چراگاه مي باشد و چندين سال به وسيله تجديد نسل طبيعي حفظ گرديده تکثير مي يابد. بهتر است اکوتيپهايي که مدت زمان بيشتري سبز باقي مي ماند انتخاب و تکثير گردد.
كلمات كليدي:علف پشمكي ،خصوصيات گياه شناسي ،بذر،پراكنش ،ارزش رجحاني
مقدمه :
علف پشمكي با نام علمي Bromus tomentolus ازخانواده غلات (Gramineae )گياهي چند ساله و پايا است كه هر دو سطح برگ آن داراي كركهاي سفيد و انبوه است .اين گونه داراي ريشه هاي قوي و برگهاي فراوان مي باشد و به خوبي سطح خاک را مي پوشاند. حضور اين گونه در جهان محدود به نواحي غربي قاره آسيا گرديده و انتشار آن در ايران از ارتفاع 1500 تا 3400 مترعنوان شده است.اين گونه در اراضی صخره سنگی به راحتي استقرار يافته و ريشه آن بدون هيچ محدوديت فعاليت مينمايد.اين گونه در خاكهاي با بافت سبك تا سنگين و بدون محدديت شوري استقرار مي يابد ودرحفاظت ازخاك و كاهش روان آب سطحي وفرسايش نقش بسياري دارد. بذر اين گونه كاريوپس است و در شرايط مناسب و محيط بدون آلودگي و عاري از آفات ميزان توليدي آن قابل ملاحظه است. اين گونه توسط انواع دام مورد چرا قرار مي گيرد .
خصوصيات گياه شناسي :
نام فارسي : علف پشمكي
نام علمي : Bromus tomentolus
نام تيره : Poaceae
گياهي چند ساله و پايا است كه غلاف برگهاي پايين آن بافت در هم تنيده فيبري شكل و مشبكي را تشكيل ميدهد. ريشه رشتهاي، ساقهها ماشوره داراي زانو يا برافراشته، گاهي از قاعده خيزان پشتهاي، با طول حدود 60 سانتي متر،برگ با پهنك باريك خطي نوكدار و مسطح به طول حدود 30 سانتي متر و عرض 7-3 ميلي متر ميباشد. هر دو سطح برگ داراي كركهاي سفيد و انبوه كه غلاف آن موهاي كوتاه دارد. پائيكول كم و بيش انبوه افراشته يا آويخته به طول حدود 12 سانتيمتر و عرض حدود 6 سانتي متر با شاخههاي كوتاه، زبره بيكرك يا پوشيده از كركهاي كوتاه ريش مانند با سنبلچههاي با محور بلند و لماهاي به صورت باز است. طول لما در حدود 16- 14 ميلي متر و داراي سيخك كم و بيش مودار ميباشد. اين گياه، گياهي چمني و انبوه است که داراي ريشه هاي قوي و برگهاي فراوان بوده و به خوبي سطح خاک را مي پوشاند اين نبات خوشخوراک پس از تشکيل بذر خوشخوراکي خود را از دست مي دهد. اين نبات گرامينه ويژه نواحي کوهستاني خاورميانه و خاور نزديک با نزولات آسماني حداقل 200 ميلي متر ساليانه و زمستان هاي سرد و خيلي سرد مي باشد. در برخي مواقع چرا مفرط مانع يا سبب به تعويق افتادن گل کردن اين گياه علوفه اي گرامينه مي گردد. گونه نبات فوق گياهي مناسب جهت احياء اراضي باير، کوهستاني به ويژه به منظور چراگاه مي باشد و چندين سال به وسيله تجديد نسل طبيعي حفظ گرديده تکثير مي يابد. بهتر است اکو تيپهايي که مدت زمان بيشتري سبز باقي مي ماند انتخاب و تکثير گردد.
در طبقهبندي زيستي ران كابر گونه مورد مطالعه در فرم زيستي همي كريپتوفيت قرار دارد. اين گونه داراي ريشه افشان و نسبتاً سطحي است. ريشهافشان رشتهاي با طول حدود 60-30 سانتي متر و قطر حدود 50-15 سانتي متر و نرم و معمولاً استوانهاي است كه با يقه گياه در يك امتداد قرار ميگيرد. عمق تقريبي نفوذ ريشه در حدود 30-40 است. جهت نفوذ عمودي و انشعابات افقي نيز به طور پراكنده به مقدار كم قابل مشاهده است. ميزان گسترش افقي تا حدود 100 سانتي متر ديده شده است. در اراضی صخره سنگیاين گونه به راحتي استقرار يافته و ريشه آن بدون هيچ محدوديت فعاليت مينمايد.
پراكنش اين گونه:
در ارتباط با پراكنش اين گونه در عرصه در واقع در وهله اول ارتفاع ازسطح دريا و نيز بارش ودما كه تحت تاثير تغييرات ارتفاع قرار داشته نقش دارد . سپس از خاك، شيب و جهت آن، خاصیت اسيدي و... ميتوان دراين مورد نام برد ( قرباني ،1374 ) .
حضور اين گونه در جهان محدود به نواحي غربي قاره آسيا گرديده و از طرف غرب حضور گونه مزبور در كشورهاي لبنان، تركيه، آذربايجان، ارمنستان، ايران و افغانستان در مناطق اقليمي سرد تا معتدل ديده ميشود. اين گونه در مناطق جغرافيايي گياهي ايران در فلور ايران و توراني در مناطق رويش نيمه استپي تا پيرامون استپي و جنگلهاي خشك حضور دارد. (هانري پابو) انتشار اين گونه را در ايران از ارتفاع 1500 تا 3400 مترعنوان ميكند. ريشينگر به حضور اين گونه در استانهاي گلستان ، مازندران، آذربايجان ، كردستان، تهران ، كرمانشاهان ، فارس و خراسان اشاره كرده است. اين گونه درناحيه ايران و توراني در منطقه رويشي نيمه استپي ودر مواردي ارتفاعات استپي استان هاي خراسان، آذربايجان شرقي غربي،كردستان،كرمانشاهان، همدان ، زنجان،قزوين ، سمنان ، قم ، تهران ، لرستان، ايلام، كهگيلويه وبويراحمد، چهارمحال و بختياري، اصفهان، يزد( ارتفاعات شيركوه) وكرمان و در ناحيه خزري دراستان هاي گلستان ومازندران ازارتفاع حدود1000 تا4000 مترحضور دارد. در استان اصفهان اين گونه ازارتفاع حدود1900مترتا3700 مترمنطقه رويشي نيمه استپي شهرستانهاي فريدن، فريدونشهر، سميرم، گلپايگان،خوانسار،ميمه تاحوالي شهرضا وحدود2000 تا3000مترارتفاعات استپي شهرستان هاي نطنز، كاشان و كاشان مشاهده ميگردد.
گونه مورد مطالعه بر روي تيپهاي اراضي كوه ها، تپهها، فلاتها و تراس هاي فوقاني ، دشتهاي دامنهاي ، دشتهاي رودخانهاي، دشتهاي سيلابي، واريزههاي بادبزني شكل سنگريزه دار و آبرفت هاي بادبزني شكل سنگريزهدار ترجيحاً دشتهاي دامنه ای حضور دارد.
گونه هاي همراه :
از مهمترين گونههاي همراه آن در استان ميتوان انواع گون (.Astragalus spp)، Agrppyron spp. ، سرپوشك Cousinia spp.، زول Eryngium billardieri، يال اسبي . Stipa spp ، خارگوني Noaea mucronata و درمنه كوهي(Phlomis persica, Daphne , Artemisia aucheri ( را نام برد.
ارزش رجحاني :
ارزش رجحاني اين گياه بسته به ميزان پوشش گياهي و تركيب آن، نوع و ميزان دام، شدت چرا و زمان چرا حتي در طول يك روز متغير است . كلاس خوشخوراكي اين گونه (1) عنوان شده است. اين كلاس ثابت نبوده و با افزایش دمای محیط و کم شدن رطوبت ميزان شادابي گياه افت داشته وبه تبع ازخوشخوراکی آن کاسته می گردد. زادآوري آن از طريق بذر امكان پذير است. در وضعيت ناهنجار و فشار ناشي از چراي شديد كه اندام هاي هوايي تقريباً به طور كامل مصرف ميشوند، اين گونه با جوانهزني از يقه حيات خود را تضمين كرده و گسترش مييابد. چراي شديد و نابه هنگام بر کیفیت علوفه آن اثر منفی دارد.
خصوصيات خاكشناسي :
آزمايشات ميزان خاصیت اسيدي موجود را در حدود 8-7 و در مواردي تا 5/8 نشان ميدهد كه در نتيجه كلاس آن قليايي تا قليايي متوسط است.اين گونه در خاكهاي با بافت زير بيشتر استقرارمي يابد:
Clay loam، Loam, Claysilt, Sandy silt, Silty clay, Sandy siltyclay, Silty loam,
كلاسهاي بافت خاك آن از سبك تا متوسط، نیمه سنگین تا سنگين ميباشد. تغييرات هدايت الكتريك در حدود 1-4/0 دسيزيمنس بر متر می باشد و در شيبهاي مختلف به ويژه شيب شمالي حضور دارد..اين مقادير نشان گر استقرار گونه مورد نظر در خاكهاي بدون محدديت شوري (كلاس 1 ) است. اين گونه همانند اكثر گونههاي گراس با توجه به سطح يقه قابل ملاحظه در حفاظت از خاك و كاهش روان آب سطحي و در نتيجه كاهش فرسايش و افزايش نفوذ آب در خاك نقش بسياري دارد.
وضعيت اقليمي و آب وهوا:
اين گونه در مناطقي كه اقليم رو به خشكي تمايل دارد، اكثراً در شيبهاي شمالي و از ارتفاع حدود 2000 متر بالاتر مشاهده ميگردد. ميزان بارندگي در مناطق پراكنش آن معمولاً از حدود 200 تا 450 ميليمتر است. در صورت وجود ميكروكليما ارتفاع حضور و ميزان بارندگي مورد نياز تا حدودي كاهش مييابد. اين گونه دراکثر انواع واحدهاي اراضي از جمله كوه ها، تپهها، فلاتها، دشتهاي دامنهاي حضور دارد. تراكم آن در دشت نسبت به كوهستان بيشتر و يك دستتر است. گونه مورد مطالعه حداقل دماي حدود20- درجه سانتيگراد و حداكثر حدود40+ درجه سانتيگراد را تحمل ميكند.
مشخصات بذر:
بذر اين گونه كاريوپس است . طول بذر 14-5/13 ميليمتر، عرض آن 8/2-4/2 ميليمتر و قطر آن در حدود 5/0 ميليمتر با لماي به رنگ كرمي روشن تا زرد طلايي كه از پرزهاي خوابيده و برجسته پوشيده شده است ميباشد. اين دانه يك خط طولي برجسته تا انتهاي سيخك دارد. اين سيخك خشن بوده به رنگ قهوهاي معمولاً روشن وبه طول حدود 8 ميلي متر است. 3-2 خط طولي داشته كه تا انتهاي لما ميرسد. لما و پالئاشفاف بوده و به ترتيب كاغذي و با كنارههاي پره دار است. قاعدهي بذر غالباً مربعي شكل و داراي ملات سفيد رنگ در وسط است. وزن هزار دانه آن در حدود 4-2 گرم و حجم آن در حدود6/24هكتوليتر است. قوه ناميه در حدود 80-40 درصد به دست آمده و معمولاً از 50 درصد بيشتر است. رنگ بذر طيف زرد روشن تا قهوهاي تيره را در بر ميگيرد. در شرايط مناسب و محيط بدون آلودگي و عاري از آفات ميزان بذر توليدي اين گونه قابل ملاحظه است. درصد خلوص بذر در آزمايشگاه 9/59 به دست آمد.
آفات و بيماري ها :
نوعي حشره بذر خوار ريز از راسته Thysanoptra به رنگ قهوهاي تيره متمايل به سياه در بعضي مناطق از جمله منطقه حناي سميرم به خوشهها حمله كرده و درآنها مستقر ميشود كه با مكيدن شيره گياه باعث توقف فعاليت گياه در اوايل رشد زايشي و در مرحله گلدهي شده و از تشكيل دانه جلوگيري ميكند. در اين حالت بهترين راه مبارزه با آن اعمال چراي دام بر محدوده آلوده ميباشد. بررسيهاي انجام شده نشان مي دهد با توجه به اينكه بيشترين ميزان قوه ناميه بذر اين گونه در زماني است كه كاملاً رسيده است كه اين زمان در واقع آغاز ريزش آن ميباشد موقع بهترين فرصت براي جمعآوري آن با راندمان بالا است. در اين حالت خوشههاي حاوي بذر كاملاً زرد شده و باز ميباشد.
فوايد :
اين گونه توسط انواع دام از قبيل گوسفند ، بز، گاو و حيوانات اهلي وغير اهلي از جمله اسب ، الاغ وآهومورد چرا قرار مي گيرد .
نتيجه گيري :
اين گونه همانند اكثر گونههاي گراس با توجه به سطح يقه قابل ملاحظه در حفاظت از خاك و كاهش روان آب سطحي و در نتيجه كاهش فرسايش و افزايش نفوذ آب در خاك نقش بسياري دارد و نيز براي تامين علوفه دام مورد استفاده قرار مي گيرد.
منابع:
1-رستمي، شهين، 1374. بررسي عوامل مؤثر بر تغييرات پوشش گياهي و بلاياي كبوترخان، پاياننامه كارشناسي ارشد مرتعداري، دانشكده منابع طبيعي دانشگاه تهران.
2-بررسي آت اکولوژي گونه Bromus tomentellus در موسسه تحقيقات جنگلها و مراتع
3-تعیین عوامل محیطی مؤثر بر استقرارگونة Bromus tomentellus با استفاده از روش رسته بندی مجله علوم و فنون کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه صنعتی اصفهان. 1387؛
4- سندگل ،عباسعلي1384اثر سيستمها وشدت هاي چرا بر تغييرات رطوبت خاك در چراگاه Bromus tomentellus
نوشته شده توسط عاطفه شهبازی در چهارشنبه شانزدهم بهمن 1387 ساعت 11:56 موضوع معرفي گونه Bromus tomentolus Bioss | لینک ثابت
" گردآورنده :سارا طیاری(دانشجوي مرتع و آبخيزداري دانشگاه صنعتي اصفهان)
چکیده:
گیاه آگروپایرون اینترمدیوم ،پایا باساقه های ماشوره ای به ارتفاع 120 سانتیمتر می باشد.این گیاه در ارتفاعات رشد می کند. درآب و هوای نیمه خشک و سرد نیز یافت می شود.در خاک های عمیق رشد این گیاه بهتر است.تکثیر آن به وسیله بذرویا ریزوم صورت می گیرد.با قطع متوالی گیاه و جلوگیری ازتولیدبذر، می توان از رشد آن جلوگیری کرد. آگروپایرون یکی از گیاهان مقاوم به تنش های حیاتی و غیر حیاتی است و نقش مهمی درتولید علوفه ایران دارد. خوشخوراکی آن 2 و بیشتر مورد توجه گاو است.

مقدمه:
این گیاه یکی ازمهمترین گیاهان مرتعی است که گونه های مختلف آن دراغلب مراتع کشور رشدمی کنند. این گیاه سازگاری وسیعی داشته ودرآب وهوای متفاوت رشدو نمومی کند. این گونه به کمک بذر وریزوم تکثیر میابد. این گیاه درابتدارقیب ضعیفی است ولی گیاه جوان به طور موثری با اکثر گیاهان یکساله رقابت نموده و در اواسط فصل رشد خصوصیات گیاه چند ساله را بدست می آورد.

خصوصیات گیاهشناسی:Agropyron intermedium
نام فارسی :علف گندمی
نام تیره: Gramineae
نام انگلیسی:Intermadiete wheatgrass
Syn:Elymus hispidus var: hispidus
گیاهی پایااست .این گیاه دارای ساقه های ماشوره ای به ارتفاع 100 الی 120 سانتیمتر می باشد. ساقه های این گیاه ایستاده و در قاعده خوابیده است. برگ این گیاه ساده و بدون کرک،دارای پهنک خطی و نوک دار ،تخت و شکننده به طول 15 سانتیمتر و عرض 2 تا 7 میلیمتر می باشد. در سطح فوقانی بدون کرک یا دارای کرک های تنک و در سطح تحتانی بدون کرک است.سنبله ایستاده به طول 6 تا 12 سانتیمتر وگاهی طول سنبله به 19 سانتیمتر نیز می رسد. سنبلچه به طول 10 تا 15 میلیمتر و در حالت رسیده ریزان است. سنبلچه ها سر نیزه ای و دارای 4 گل می باشد(1).
گستره رویشی:
این گیاه بسیار پراکنده و با گستره رویشی کم رشد می کند .A.intermediumدر ارتفاعات،کوهستان های شرق، شمال، شمال غربی و غرب ایران دیده شده است. این گیاه در حاشیه اراضی زراعی و در ناحیه ایرانی تورانی نیز رشدمی کند(1).
گیاهان عمده همراه:
گندمیان چند ساله بویژه Agropyron trichophorumو گیاهان بالشتکی شکل بویژه انواع گونه های خاردار، نیز به همراه این گیاه رشد می کنند. گیاه Thymus kotschyanusو گاهی بقولات مرغوب چند ساله نیز همراه این گیاه دیده شده اند(6).
فیزیو گرافی و توپوگرافی:
رویشگاه این گیاه عمدتا دردامنه کوه ها ،تپه ها تراس های فوقانی و دشت های دامنه ای می باشد. این گیاه درارتفاعات بین 800 تا 2500 متر میتواند رشدکند.A.intermediumعمدتا در ارتفاعات بیش از 2000 متر یافت می شود. اینگونه در مناطق کم شیب و تپه ماهوری رشدمی کند(1).
اقلیم:
در اراضی با اقلیم نیمه خشک سرد،نیمه خشک فرا سرد، مدیترانه ای سرد،مدیترانه ای فرا سرد،نیمه مرطوب سردو مرطوب سردیافت می شود(1).
بارندگی:
متوسط بارندگی سالیانه که برای این گیاه مورد نیاز است، 350 تا 750میلیمتر در سال می باشد. در ارتفاعات بخش زیادی از ریزش ها به صورت برف است(5).
حرارت:
متوسط دمای سالینه مورد نیاز برای گیاه،5.5تا12.5 درجه سانتیگراد است. این گیاه می تواند در دمای 40 درجه سانتیگراد بالای صفرو 30 درجه سانتیگراد زیر صفر نیز رشد کند(1).
خاک:
خاک موردنیاز برای این گیاه باید نیمه عمیق تا عمیق باشد.خاکی با بافت متوسط (لومی،لومی شنی،شنی رسی لومی) و بدون شوری و قلیائیت برای این گیاه مورد نیاز است.دربعضی رویشگاه ها خاک باید ازنظر موادآلی نسبتا غنی باشد.اینگونه تا حدودی رطوبت دوست بوده ودر خاک های سنگین که درصد رس بیشتر دارند فراوانتر و از قدرت شادابی بیشتری برخوردار است.درخاک های سبک باافزایش سنگ و سنگریزه،قطر تاج گیاه کاهش میابد(1).
فنولوژی:
شروع رشد رویشی اینگونه اواسط اسفند تا نیمه دوم فروردین،شروع گلدهی اواخراردیبهشت تااواسط خرداد،بذر دهی اواسط خرداد تااواسط تیرو ریزش بذر اواخر خرداد تااواسط تیرمی باشد.
رکود وخواب تابستانه بعداز ریزش بذرشروع می شود. شروع مجدد پائیزه،اوایل مهر تا اواسط آبان است. با کم شدن دما شروع خواب زمستانه را برای اینگونه داریم(1).
ارزش غذایی:
مرحله فنولوژیک DM Cp CF ASH EE Ca p
رویشی 95 17 37 10 1.5 0.7 0.08
گلدهی 95.8 5.4 45.4 8.1 1.2 0.7 0.05
بذر دهی 96.1 3.4 46.4 7 1.5 0.87 0.04
بررسی کیفیت علوفه درمراحل مختلف رویشی:
باتوجه به نمونه گیری که از 10 پایه گیاه وبه طورکاملا تصادفی با زمان برداشت متفاوت اعم ازمرحله رویشی (اوایل فصل بهار)،مرحله گلدهی (در اوایل تابستان )و مرحله بذر دهی(در اواخر تابستان) انجام شده است، توانسته ایم میزان پروتئین خام درهر مرحله را بدست آوریم. لازم به ذکراست که جمع آوری نمونه ها درمرحله بذردهی به همراه بذر موجود در پایه ها انجام گردیده است.در هر مرحله 10 تکراربه مقدار متوسط 300 گرم برداشت شده است.نمونه مورد نظررا پس ازانتقال به آزمایشگاه،در آون دردمای 60 درجه سانتیگراد قرار دادیم،تا نمونه ها خشک شوند. بعدازخشک شدن نمونه ها ،آنها را در آسیاب خرد نموده و تجزیه شیمیایی روی آنها صورت گرفته است.
نتایج حاصل نشان داد که پروتئین خام در مرحله رویشی گونه A.intermedium با میانگین 12.21 درصد،و پروتئین خام درمرحله گلدهی، با میانگین 9.03 درصد و مقدار آن در مرحله بذردهی، 7.25 درصد بوده است.پس پروتئین خام درمرحله رویشی، بیشتر ازدو مرحله دیگر یعنی مرحله بذردهی ومرحله گلدهی است(3).
تکثیر:
تجدید حیات اینگونه ازطریق بذر و ریزوم صورت می پذیرد. بذر ها درشت و وزن هر هزار دانه بذر حدود 4.29 گرم می باشد.این گیاه دارای قوه نامیه بالا و حتی تا صددرصد نیز میرسد(1).
عمر این گیاه زیاد وتا پنجاه سال نیزمی رسد.انتشارگیاهی A.intermediumو پراکنش آن به وسیله بذر کم می باشد(4).
تولید بذر:
تولید بذرA.intermedium معمولا سخت نیست. اگر کاشت گیاه به صورت خطی و زمین هم ازحاصلخیزی کافی برخوردار باشد، بذوردر طول 7 الی 10 سال تولیدمی شوند. اگرزمین درمنطقه خشک واقع شده باشد و ازرطوبت کافی برخوردار نباشد، فضای بین خطوط کاشت را باید،36 اینچ در نظر گیرند. اگر زمین از رطوبت کافی برخوردار باشد، فضای بین خطوط کشت کمتر، و بهتر است 26 تا 36 اینچ باشد.
همانطور که گفته شد، این گیاه از طریق ریزوم هم زیاد می شود اما ازدیاد اصلی آن به کمک بذر است.در زمین با خاک خشک و رطوبت کم، میزان تولید بذر،250 تا 350 پوند در هر ایکر است.درزمین با خاک مرطوب و دارای رطوبت کافی، میزان تولید بذر زیاد تر وحدود 450 تا550 پوند در هر ایکرمی باشد(6).
مبارزه:
گیاهی علفی چند ساله که مبارزه با آن کار ساده ای نیست.ریزوم های این گیاه تااندازه ای آبدار، سفید مایل به زرد با انتهای تیزومقاوم بوده وقادر به نفوذ درخاک های سخت وحتی درغده ها و ریشه های گیاهان دیگر است(2).
برای مبارزه با این گیاه ،باید قبل از سبز شدن گیاه، گیاهان زراعی کاشته شوند که به خوبی رشد کرده، و باایجاد سایه از رشدآن جلوگیری کنند.قطع متوالی گیاه و جلوگیری از تولید بذر،یکی دیگر از راه های مبارزه با این گیاه است.انجام شخم و آیش گذاشتن زمین در زمان مناسب باعث کاهش A.intermedium می شود. استفاده از سموم علف کش مناسب نیز باعث از بین رفتن گیاه می شود(4).
ویژگی ها وکاربرد:
Agropyron intermediumاز گندمیان مرغوب و با ارزش با فصل رشد سرد ،و فرم بیلوژیک چمنی است که با گستردگی نسبتا کم عمومادرحاشیه اراضی زراعی، دره های مرطوب،تپه ها چمن های خشک و حاشیه چمن های مرطوب(کوه ه سبلان)،اکثرا به صورت لکه های کوچک، درمراتع ییلاقی دیده می شود. سیستم ریشه افشان و کلافی است که دربرخی رویشگاهها به عمق تا 37 سانتیمتر می رسد. وجود ریزوم های رونده از ویژگی های این گیاه است که تجدید حیات ومقاومت به چرای آن را افزایش می دهد. گونه ای که قدرت زیادی در تطابق با محیط دارد و از بسیاری جهات مشابه Agropyron desertorum است، ولی مقاومت آن به سرما و خشکی کمتراست و نهال های آن به سرما و گرمای شدید حساستر می باشند(2). از مزایای این گیاه می توان به تولید بذر زیاد، جوانه زدن واستقرار سریه و آسان ونیز رشدبهاره اشاره نمود.همچنین در خاک های حاصلخیز با زهکش خوب و رطوبت مناسب، علوفه زیادی تولید نموده و ارتفاع آن تا 120 سانتیمتر نیز می رسد. گو نه ای خوشخوراک که بویژه تا قبل از به بذر نشستن با میل و رغبت مورد چرای انواع کلاسه دام، بخصوص گاو قرار می گیرد. خوشخوراکی این گونه 2 تخمین زده شده است. فصل رشد نسبتا طولانی و درشرایط مناسب، برگ های آن تا زمان یخبندان نیز، سبز باقی می مانند که بااعمال مدیریت صحیح،بسته به تغییرات ارتفاع،می تواند مدتی از بهار،تابستان و اوایل پائیز مورد چرا و بهره برداری قرار گیرد(1).
نتیجه گیری:
A.intermedium گونه مرتعی مرغوبی است که علاوه بر کاربرددر چمن کاری(به صورت آبی)،برای ایجاد چراگا های دست کاشت ونیز اصلاح وتوصعه مراتع سردسیری، ازارزش واهمیت زیادی برخوردار است.دربارندگی های بیشستر از350 میلیمتر کشت آن به صورت مخلوط بویژه بابقولاتی مانند یونجه، بسیار مناسب و موفق می باشد. فصل کشت پائیز و عمق کاشت 1.5 تا2.5 سانتیمتر توصیه شده است.با توجه به اینکه این گونه در آب و هوای کوهستانی میتواند رشد کند برای مراتع نیمه استپی ایران مناسب می باشد. ولی به خاطرنیاز آن به خاک مرطوب در آب و هوای استپی و بیابان های ایران توصیه نمی شود.
منابع:
فارسی:
1-کتاب معرفی برخی گونه های مرتعی،جواد مقیمی
2-بررسی تنوع ژنتیکی گونه های مختلف آگروپایرون بر اساس شا خه های ریخت شناختی و شیمیایی ،محسنفرشادفر،عزت الله فرشاد فر
3-بررسی کیفیت علوفه گونه علف گندمیA.intermedium در سه مرحله فنولوژیکی، معصومه امیر خانی،قاسمعلی دیانتی تیلکی، منصور مصداق
4-www.irib.ir
لاتین:
5-www.froump3oworld.com
6-www.plantguide.com
( گردآورنده :سارا طیاری(دانشجوي مرتع و آبخيزداري دانشگاه صنعتي اصفهان)
آدرس اينترنتي: sara_tayari64@yahoo.com
نوشته شده توسط عاطفه شهبازی در چهارشنبه نهم بهمن 1387 ساعت 11:37 موضوع معرفی گونه Agropyron intermedium | لینک ثابت
‘گردآوري و تنظيم:فرشته عظيمي زواره(دانشجوي كارشناسي مرتع و آبخيزداري دانشگاه صنعتي اصفهان)
چكيده:
نام علمي گياه : Dorema ammoniacum
نام ديگر : Gum Ammoniacum
نام محلي: Ammoniacum
خانواده گياه :Umbeliferae (Apiaccae)
مناطق پراكنش درايران
در" ايزد خواست اصفهان "كوه كهرود، نواحى كوهستانى كرمان و زرند كرمان ، نوكواه و بلوچستان، كوه الوند ،اطراف اصفهان ، كهگيلويه ، دنا و اشترانكوه مي رويد(1)، (2) .
زيستگاه
بومي آسيا مركزي ، ايران و روسيه شمالي است (5).
تركيبات شيميائي
از ساقه گياه به طور طبيعي شيره اي ترشح مي شود كه حاوي حدود ( 60 %تا 70%) گم ، اسانس (شامل فرولن و استات ليناليل) ،22% صمغ، اسيد ساليسيليك آزاد، رزين و كومارين هاست . از ريشه گيا ه نيز در اثر تيغ زدن وشا خارج مي شود ولي مرغوبيت وشاي ترشح شده از ساقه را ندارد(5).
Drema aucheri
نام فارسي: بيلهر،اشق بلشر، بيلس، وشا ، كماي اسب.
نام علمي گياه: Dorema aucheri
خانواده گياه: Umbelifera(Apiaccae)
مناطق پراكنش در ايران
كهگيلويه وبوير احمد، اصفهان، لرستان، همدان ، كوه الوند ، كرمانشاه، درود ، فارس ، سمنان ، دامغان(4).
مناطق پراكنش در دنيا
شرق آسيا ، ايران تا افغانستان و پاكستان(4)
قسمت هاي مورد استفاده گياه
يقه گياه
برگ آن براي تعليف دام (4)
تركيبات شيميائي
اين گياه اولين گياه از خانواده چتريان مي باشد كه وجود تركيبات آلكالوئيدي در آ ن گزارش شد (در سال 1995 )
به احتمال زياد ماده مؤثره موجود در بيلهر سنوسيونين و مشتقات آن باشد (4).
مقدمه:
Dorema
نام و وجه تسميه گياه
ارزش دارويي وشا از قديم الا يام مشخص شده و به آن اشاره شده است . نام عمومي گياه از معبد مشهوري در ليبي گرفته شده در محلي كه گياه جمع آوري شد (5)..
صمغ گياهى است كه به فارسى به آن اشه اشك و كندل مى گويند. عربى آن اشق معرب اشه مى باشد. فرنگيها به آن "گم امونياك " گويند و همچنين از گياه ديگرى كه در باد قيس به كماى اسب معروف است ، مى گيرند ولى معلوم نيست خواص آن ها يكى باشد. (1).
مصارف صنعتي
در فرانسه در كارخانجات توليد چسب و لوازم آرايشي بكار مي رود (5).
مشخصات گياه شناسي وشا(5)
گياهي است چند ساله دائمي،پايا و مونوكار پيكبسيار بزرگ تا ارتفاع 3 متر رشد مي كند .(طول گياه 1تا 3 متر)
داراي ساقه ستبر و قوي-بن ساقه ضخيم و قطور- ساقه به ارتفاع ۲۵۰- ۱۸۰ سانتيمتر در ابتدا به رنگ كاهى سبزفام و سپس به رنگ قهوه اى فام
برگها مركب - داراى برگ هاى رشته اى طوقه اى فراوان- برگ هاى قاعده اى سه بار بريده، اولين قطعات داراى بريدگى هاى شانه اى به ندرت با بريدگى هاى دوبارشانه اى
چتر هايي از گلهاي سفيد رنگ ،هرمافروديت، كوچك زرد رنگ متمايل به نارنجي،گل آذين چتري و بر روي شاخه هاي فرعي قرار مي گيرد.
ساقه اصلي گياه بند بند بوده و فواصل برگها حدود 15 تا20 سانتيمتر مي رسد.
ميوه گرد و پهن به رنگ مغز پسته اي كمرنگ با كناره هاي زرد- ميوه ها مستطيلى پهن به رنگ قهوه ا ي ،بنفش،در ابتدا كرك آلود و سپس بدون كرك است.
ريشه ۴-۳ساله گياهان مذكور داراى مغز سفيدرنگ است.
در مجارى ترشحى ساقه و ريشه گياه، شيره اى شيرى رنگ جريان دارد كه فرآورده دارويى آن محسوب مى شود
گونه ammoniacum انحصارى ايران است
خواص مهم دارويي وفوايد جانبي(1)
گياه در طب غربي و طب هندي بعنوان دارو مورداستفاده قرار مي گيرد .
وشا تا بحال در فار ماكوپه انگليس بعنوان
يك گياه ضد اسپاسم
خلط آور
محرك سرفه همراه با خلط سفت منظور شده است .
وشا همچنين گاهي بعنوان معرق و قاعده آور مصرف مي شود.
براى رفع حساسيت اثر قطعى دارد، و در صنعت داروسازى از وشافراورده هاى بسيارى جهت جلوگيرى و درمان حساسيت ، برنشيت مزمن ، تنگى نفس (آسم ) و امراض ريوى مى سازند كه در داروخانه ها به اسامى مختلف مشهور مى باشند.
براى رفع كهير دارويى مؤ ثرتر از وشانيست ، و از راه نوشيدن و شستشوى بدن هر دو مؤ ثر مى باشد
. نوشيدن آن و خوردن آن كرم روده را مى كشد و رطوبت معده را از بين مى برد.
خوردن آن با عسل جهت صرع (هيسترى ) و زهكشى رطوبات سينه نافع است .
خوردن وشا به مقدار كم بعد از داروهاى مسهل ، بر طرف كننده مضار آنها مى باشد .
وشا مسكن درد كمر و عرق النساء (سياتيك ) مى باشد.
ضماد آن با سركه مفاصل را نرم مى كند و كك و مك و آثار سياهى پوست را برطرف مى كند.
اگر سر شما شوره مى زند آنرا با كمى حنا مخلوط كرده و به سر بماليد تا بر طرف شود.
سرمه كردن صمغ وشا براى رفع رطوبت چشم و جوش پلك مفيد است.
. مرهم وشا جهت از بين بردن گوشت زيادى و روياندن گوشت تازه سودمند مى باشد.
داراي طبيعت گرم وخشك ، پاك كننده عروق ، دفع كننده سنگهاي مجاري ادراري
خارج كننده جنين، دفع كننده كرمهاي دستگاه گوارش
. اثرات ضدميكروبى روغن فرار اين گياه تائيد شده است.
آثار سوء مصرف
زيادى آن براى معده و كليه ضرر دارد(1)
گونه هاي مرتبط
وشا از نظر داروئي
مشابه آنغوزه و باريجه است(5) .
قسمتهاي مورد استفاده گياه
گم _ رزين(5)
روش بهره برداري
جمع آوري صمغ در سالهاي پر باران و پراكنش مناسب در مناطقي كه از نظر اقتصادي مقرون به صرفه باشد صورت گرفته است . بهره برداري در چند نوبت از اواسط خرداد تا اوايل مرداد انجام مي گيرد،در صورتيكه بهره برداري در يك نو بت صورت گيرد دانه هاي وشاي ترشح شده از ساقه درشتر و مرغوبتر مي باشد. در آخرين نوبت برداشت در اواسط تابستان كه گياه تقريبا" خشك شده است صورت(5)
مي پذيرد ،به اينصورت كه ساقه گياه رادر داخل كيسه بزرگي قرر داده و به شدت تكان مي دهند تا شيره باقيمانده بر روي ساقه و لابلاي بذر ها به صورت دانه هاي نخودي رنگ در داخل كيسه ريخته شود . صمغي كه از اين طريق بدست مي آيد مرغوبيت چنداني ندارد (5)
مشخصات گياه شناسي بيلهر(4)
گياهي بوته اي از خانواده چتريان مي باشد.
تا ارتفاع 2 متر نيز رشد مي نمايد .
برگ ها مركب دو بار شانه اي فرد
گل آذين چتر
ميوه كپسول و بذر فندقه مي باشد .
گل ها هرمافروديت و خود گشن مي باشد.
شرايط رويشگاه
نتايج حاصله نشان مي دهد كه Dorema aucheri از ارتفاع 1600 تا 3400 متر از سطح دريا با ميانگين بارندگي 870 ميليمتر، درجه حرارت 8/14 درجه سانتي گراد و اقليم نيمه مرطوب تا مرطوب رويش دارد. اين گياه در همه شيبها گسترش دارد، ولي تراكم آنها در شيبهاي جنوبي و شرقي بيشتر است.بيشترين تراكم گونه دردامنه رويش 2300 تا 3000 متر از سطح دريا ست. اين گياه در اراضي كوههاي جنگلي مرتعي مرتفع متشكل از سنگهاي آهكي، سيلت و در خاكهاي كم عمق، نيمه عميق، گاهي عميق با بافت متوسط با مقدار زيادي سنگ و سنگريزه رويش دارد. EC اين خاكها بين 21/0 تا 5/0 ميلي موس بر سانتي متر متغير است. شروع رويش گونه از اواخر نيمه اول اسفندماه تا پايان فروردين ماه ادامه دارد(3).
ريشه گياه گسترش زيادي در جهات افقي و عمودي دارد. بطوريكه گاهي گسترش عمودي از 200 سانتيمتر و شعاع گسترش افقي از 150 سانتي متر تجاوز مي نمايد. اين گياه خوشخوراك نيست ولي با گياهان خوشخوراك مورد استفاده قرار ميگيرد(3).
- توصیه های فنی و ترویجی به بخش اجرا
با توجه به اينكه اين گياه استفاده هاي غذايي و دارويي و صنعتي دارد و همچنين به لحاظ فرسايش خاك مهم و مؤثر است جهت تكثير و توسعه آن مي توان در ساير اراضي اقدام به كشت نمود و همچنين ميتوان در جهت احياء و اصلاح آن حفاظت بيشتري بعمل آورد(3)
خواص مهم دارويي و فوايد جانبي(4)
كاهش چربي خون
جلوگيري از بيماري ديابت
محافظت ازكبد
مؤثر براي استخوان درد
ضد اسپاسم
ضد نفخ
عرق آور و مدر
خلط آور
مرهم زخم
محرك قواي جنسي
مسكن
آثار سوء مصرف(4)
سرطان زا
ناراحتي معده
اثر گذاري روي مغز
سرگيجه
احتمال ايجاد جنين ناقص
گونه هاي همراه (4)
آب اندول Composite
جاشير Prangos ferulaceae
دافنه Daphne mucronata
ارژن Amygdalus orientalis
نتيجه گيري:
با توجه به خواص مفيدي كه از اين گياه گفتيم ،بايد به فكر استفاده هر چه بيشتر از اين گياه دارويي
بيفتيم.اين دارو و داروهاي گياهي ديگر ممكن است به اندازه داروهاي شيميايي اثرات جانبي و مخرب
بر امعاء و احشاي بدن نداشته باشد.پس توليد روزافزون اين گياه در سطح وسيع و انبوه زمينه
صادرات را فراهم كرده منبع درآمدي براي كشور مي باشد.
البته بهره برداري مخرب از اين گياه باعث نابودي مراتع مي شود.باآزمايش بر روي قسمتهاي مختلف
اين گياه خواص جديدي قابل كشف و بهره برداري است.
منابع
1-جزايري دكتر غياث الدين- زبان خوراكي ها (جلد سوم)
2 عليدوستي فرانك - بانك اطلاعات گياهان دارويي و اسانس دار
3-كاظمي سيد ابراهيم-طرح تحقيقاتي (مؤ سسه تحقيقات جنگل ها و مراتع)
4-مرادي عزت الله -مقاله كارشناسي ارشد مرتعداري -–دانشگاه صنعتي اصفهان)
www. google.com-5
‘گردآوري و تنظيم:فرشته عظيمي زواره(دانشجوي كارشناسي مرتع و آبخيزداري دانشگاه صنعتي اصفهان)
goldstar_iut@yahoo.com :آدرس اينترنتي
نوشته شده توسط عاطفه شهبازی در چهارشنبه بیست و پنجم دی 1387 ساعت 12:46 موضوع موضوع: گياه داروييDOREMA (وشا) | لینک ثابت
فرسايش خاک در ايران 5 برابر متوسط جهاني:
خاک يکي از منابع طبيعي و محدود زمين است . خاک يک اکوسيستم اکولوژيک و متشکل از جامعه زيستي متنوعي در بستر حجيمي از مواد غيرزنده معدني و آلي است که اين اجزا آنچنان به هم آميخته اند که مي توانند سيستم هاي زنده واحدي محسوب شوند.
بررسي ها نشان مي دهد مولفه هاي غيرمستقيم همانند آب و هوا، رشد جمعيت و عوامل اقتصادي در تخريب زمين موثرند. آب و هوا در بخش هاي مختلف کشور اثرات متفاوتي بر خاک دارد. به طور مثال ، خاک استان هاي حاشيه درياي خزر بيشتر در معرض فرسايش ناشي از آب قرار دارد و حال آن که در نواحي بياباني و کويري فرسايش ناشي از باد حاکم است .
افزايش جمعيت نيز باعث بهره برداري بيش از ظرفيت خاک مي شود. در 40سال گذشته جمعيت کشور بيش از 3برابر شده ؛ در حالي که مساحت اراضي مفيد کاهش يافته است. از سوي ديگر، عوامل اقتصادي باعث استفاده مکرر از زمين مي شود که اين امر کيفيت خاک را پايين مي آورد. همچنين افزايش قيمت زمين و تجارت اراضي کشاورزي ، تغيير کاربري زمين هاي کشاورزي را در پي دارد.
کارشناسان معتقدند فعاليت هاي مرتبط با کشاورزي مي توانند از مهم ترين عوامل تخريبي زمين باشند. زراعت و کشت نادرست در اراضي کشاورزي ، شيوه سنتي آبياري ، استفاده از سموم و آفت کش ها، شخم زدن نامناسب ، استفاده نشدن از وسايل مدرن کشاورزي و کاشت فشرده از عوامل تخريب زمين در اثر فعاليت هاي کشاورزي است .
تغيير کاربري اراضي :
مهاجرت روستاييان به شهرها، افزايش جمعيت در شهرها و روستاها، تبديل روستاها به شهرها و احداث جاده ها و راه هاي ارتباطي از جمله عوامل موثر در تخريب زمين و خاک هستند. به اين ترتيب عواملي چون ساخت و ساز در حاشيه شهرها و استقرار صنايع و توليد مصالح ساختماني موجب فشردگي و متراکم شدن خاک بر اثر توسعه ساخت و سازها و پوشيده شدن خاک از آسفالت ، سنگ و ساختمان مي شود از اين رو فعاليت بيولوژيک خاک در شهرها و حاشيه آنها را مختل مي کند. علاوه بر اين کاربري اراضي براي احداث واحدهاي مسکوني و تجاري نيز تغيير مي کند.
همچنين رشد شهرنشيني افزايش پسماندهاي شهري را در پي دارد و تجزيه ناپذير بودن بعضي از اين مواد از قبيل پلاستيک ها باعث آلودگي خاک مي شود که صرف هزينه هاي گزاف و زمان طولاني نيز نمي تواند آنچنان که بايد به حيات اوليه خاک کمک موثري کند.
بهره برداري از جنگل:
فرسایش خاک در جنگلهای شمال ایران، رکوردی در جهان
دبیر شبکههای زیستمحیطی منطقه شمال ایران گفت میزان فرسایش خاک در جنگلهای شمال، سالانه 15 تا 25 تن در هکتار برآورد شده که رکوردی در جهان به شمارمیرود.
به گفته مقامات محیط زیست ایران، بیش از یکصد میلیون هکتار از زمینهای ایران تحت تأثیر بیابانزایی است که از این مساحت هفتاد و پنج میلیون هکتار، تحت فرسایش آبی، بیست میلیون هکتار تحت فرسایش بادی و پنج میلیون هکتار تحت تأثیر سایر عوامل شیمیایی و فیزیکی بیابانزایی، شوریزایی و دیگر ویرانیهاست.
جنگل از مهم ترين ثروت هاي طبيعي هر کشور و نيز از مهم ترين سامانه هاي حيات وحش به شمار مي آيد. قطع درختان و نابودي جنگل ها باعث از دست رفتن قدرت نگهداري آب باران به وسيله گياهان مي شود و در نتيجه امکان ذخيره شدن آب در خاک از ميان مي رود و به دنبال آن فرسايش آغاز مي شود.
عوامل متعددي همچون بي توجهي به ارزش هاي زيست محيطي و تنوع زيستي ، ساماندهي نکردن مراکز جمعيتي و مشاغل داخل و حاشيه جنگل ها، بهره برداري بي رويه و غيراصولي و کم بازده ، بهره برداري غيرمجاز و قاچاق را مي توان موارد موثر در تخريب وسيع اين منابع ارزشمند شمرد.
براساس مستندات دومين گزارش وضعيت محيط زيست ايران ، طبق برآوردها در مدت چند دهه گذشته ، سطح جنگل هاي کشور از حدود 18 به 4/12 ميليون هکتار و سطح جنگل هاي شمال کشور نيز از حدود 4/3 به ۱/8 ميليون هکتار کاهش يافته است.همچنين در سال هاي گذشته با وجود گسترش سطح کاشت درختان مختلف شيوه غلط بهره برداري از اراضي و جنگل ها موجب انهدام بخش وسيعي از پوشش گياهي شده است. جنگل نشينان ، روستاييان و عشاير به لحاظ شيوه معيشتي خود به منابع جنگلي وابسته اند و بسياري از مايحتاج خود ازجمله سوخت را از اين منبع تامين مي کنند.براساس گزارش وضعيت محيط زيست ايران ، مطالعات در زمينه ميزان برداشت غيرمجاز به صورت سالانه از جنگل هاي شمال کشور نشان مي دهد حدود 3ميليون مترمکعب و از جنگل ها، مراتع و ساير مناطق حدود 7/10 ميليون مترمکعب چوب و 35هزار تن بوته براي مصرف سوخت و تامين انرژي برداشت غيرمجاز صورت مي گيرد.
استفاده از چوب در مصارف صنعتي و تزييني مانند کاغذ و مبلمان يکي از عمده ترين دلايل براي قطع درختان است . بررسي ها نشان مي دهد ميزان توليد چوب هاي الواري و تراورس در سال هاي اخير از جنگل هاي شمال روبه کاهش گذاشته اما اين روند قبل از سال 1384افزايش داشته است که به سطح 79هزار متر مکعب در سال رسيده بود.ميزان توليد گرده بينه ، الواري و تراورس ، تيري ، تونلي ، کاتين و هيزم نيز در سال هاي اخير در مقايسه با قبل از سال 1382کاهش داشته است .
يکي ديگر از نمونه هاي بارز تخريب خاک ، استفاده از جنگل هاي تنک براي کشت غلات با انگيزه گسترش اراضي و در ادامه آن ، برداشتن موانع ادوات کشاورزي است . از اين رو، قطع درختان باعث کاهش پوشش گياهي ، جاري شدن آب در سطح زمين و افزايش هدر رفتن خاک در اثر روانساب مي شود.
آتش سوزي نيز به نابودي جنگل ها منجر مي شود. انسان اصلي ترين عامل بروز آتش سوزي در جنگل است . آتش نه تنها باعث کاهش مساحت جنگل مي شود، بلکه روي کرم ها و جمعيت هاي ميکروبي درون خاک نيز تاثير مي گذارد که تنها در يک دوره از دهه گذشته بيش از 500فقره آتش سوزي گزارش شده است که به از بين رفتن بيش از 5هزار هکتار جنگل منجر شد.
خبرگزاري فارس: سازمان جهاني خواروبار و كشاورزي (فائو) در گزارشي اعلام كرد هر سال 06/0درصد از جنگل هاي ايران در آتش مي سوزد و 900هزار متر مكعب چوب از قطع درختان توليد مي شود.
اين گزارش بر پايه آخرين آمار ارائه شده مساحت كل جنگل هاي ايران را 075/11ميليون هكتار و سرانه جنگل در اين كشور را 2/0 هكتار اعلام كرده است.
بر اساس اين گزارش مناطق جنگلي جهان با سرعتي نگران كننده در حال نابودي هستند و آتش سوزي يكي از مهمترين علل نابودي جنگل ها در سطح جهان محسوب مي شود.
در ميان كشورهاي خاورميانه و شمال آفريقا از نظر ميزان نابودي مناطق جنگلي در اثر آتش سوزي، ايران در رتبه چهارم قرار دارد. در اين منطقه، قزاقستان با بيشترين ميزان نابودي جنگل هاي خود در اثر آتش سوزي مواجه است. به طور متوسط هر سال 179 هزار هكتار در اين كشور سوخته مي شود.
پس از اين كشور الجزاير با 54 هزار هكتار و تركيه با 12 هزار هكتار به ترتيب در رتبه هاي دوم و سوم قرار دارند.
در ايران نيز هر سال 6500 هكتار از مناطق جنگلي در اثر آتش سوزي نابود مي شود. اين رقم معادل 06/0 درصد كل مناطق جنگلي ايران است. بدين ترتيب هر سال 06/0 درصد از مناطق جنگلي ايران در اثر آتش سوزي از بين مي رود.
فائو در ادامه گزارش خود از نظر توجه به توسعه جنگل ها و اجراي طرح هاي جنگل كاري ايران را در رتبه دوم منطقه قرار داده است. تركيه با جنگل كاري 2537 هكتار زمين در سال 2005 فعالترين كشور منطقه در اين زمينه شناخته شده است.
ايران نيز در اين سال 616 هكتار جنگل كاري داشته است كه از اين نظر در رتبه دوم قرار گرفته است.
اين گزارش كل مناطق جنگلي جهان را 9/3 ميليارد هكتار و سرانه جنگل در جهان را 6/0 هكتار اعلام كرده است.
همچنين طي سال هاي 2000 تا 2005 به طور متوسط سالانه 18/0 درصد از سطح جنگل هاي جهان كاسته شده است.
بر اساس اين گزارش در شرايطي كه سرانه جنگل در ايران يك سوم متوسط جهاني است اين كشور تقريبا تمامي چوب مورد نياز خود را از داخل تامين مي كند. فائو ميزان توليد چوب در ايران را نزديك به 900 هزار متر مكعب و ميزان واردات اين محصول را 84 هزار متر مكعب در سال برآورد كرده است كه بدين ترتيب حجم واردات چوب در مقايسه با توليد اين محصول رقم ناچيزي است.
قائم مقام مناطق مرطوب و نیمه مرطوب سازمان جنگلها، مراتع و آبخیزداری كشور گفت: سالانه 900 هزار مترمكعب فرآورده های چوبی كشور از طریق واردات تامین می شود.
علی اوسط منتظری در گفتگو با خبرنگار مهر در گرگان اظهار داشت: میزان تولیدات چوب در جنگلهای شمال حدود 21 درصد نیاز فرآورده های چوبی كشور را تامین می كند.
وی افزود: 56 درصد تولیدات چوب جنگلهای شمال از طریق گونه های سریع الرشد و تولیدات باغی صورت می گیرد و 23 درصد نیز به صورت واردات چوب انجام می شود.
وی میزان نیاز سالانه كارخانجات كشور به فرآورده های چوب را چهار میلیون و 270 هزار مترمكعب اعلام كرد و بیان داشت: از این مقدار سالانه بیش از 700 هزار مترمكعب از جنگلهای شمال برداشت می شود.
آسيا و اقيانوسيه بالاترين ميزان جنگلكاري را داشته است .
سرويس اقتصادي: آسيا و اقيانوسيه بالاترين ميزان نرخ جنگلكاري را طي 5 سال گذشته داشته است. به گزارش خبرنامه اقتصاد كشاورزي در ايران و جهان، از مجموع 10 كشور دنيا، چين، هند، اندونزي، ژاپن، تايلند و ويتنام در مناطق آسيا و اقيانوسيه بيشترين ميزان جنگلكاري داشته است، به طوري كه جنگلكاري در چين طي سال هاي 2000 تا 2005 از مرز 4 ميليون هكتار در سال فراتر رفته است. عليرغم اينها مناطق ياد شده همچنان با 2/0 هكتار براي هر نفر، كمترين ميزان سرانه جنگل ها را دارا هستند؛ اين درحالي است كه در خارج از منطقه آسيا و اقيانوسيه اين ميزان سرانه به 1/1 هكتار براي هر نفر مي رسد.
مساحت جنگلهاي موجود در جهان را نزديك به 4 ميليارد هكتار يعني حدود 29 درصد كل خشكي برآورد مينمايند. 3/2 آن در نيمكرة شمالي و 3/1 ديگر در نيمكرة جنوبي قرار دارند
3/1 اين جنگلها سوزني برگ بوده كه اختصاص به مناطق معتدله سرد و ارتفاعات دارد و 3/2 آن را جنگلهاي پهن برگ تشكيل ميدهد كه در مناطق معتدلة گرم و دامنههاي معتدل و دشتها پراكندهاند. در مناطق معتدله مخلوط هر دو دستة پهن برگان و سوزني برگان ديده ميشوند. حدود 5/1 ميليارد هكتار از اين جنگلها تحت بهرهبرداري قرار دارند. در بين مناطق جهان آمريكاي لاتين با 890 ميليون هكتار بيشترين سطح جنگل را داشته كه سطح جنگلهاي آن 44 درصد وسعت منطقه را تشكيل ميدهد.
اقيانوسيه با 86 ميليون هكتار كمترين سطح جنگل را در مناطق هفت گانة جهان بخود اختصاص داده است. منطقه آسيا كه كشور ايران در آن قرار دارد با 525 ميليون هكتار جنگل مقام ششم را نسبت به سطح وسيعش دارا ميباشد.
ايران جزو 10 کشور اول جهان در توسعه جنگل ها
تحقيقات حاکي از آن است که ايران ، جزو 10 کشور برجسته جهان در زمينه توسعه فعاليت هاي جنگل کاري است ؛ به طوري که اين کشورها توسعه فعاليت هاي جنگل کاري را با هدف صنعتي و غيرصنعتي انجام مي دهند.
در اين تحقيق که از سوي کشور روسيه انجام شده است ، اگر چه ميزان جنگل کاري در ايران در مقايسه با ديگر کشورها، زياد نيست ؛ اما نشان دهنده آن است که اين بخش در کشور فعال است. براساس اين گزارش ، چين با 24 درصد و هند با 17 درصد رده هاي اول و دوم جهان را در زمينه توسعه فعاليت جنگل کاري دارا هستند.
نابودي هرساله 13 میلیون هکتار جنگل در سراسر دنیا
بنا بر اظهار نظر احمد جوقلاف مدیر اجرایی مجمع تنوع زیستی (CBD) در کنفرانس مانیل ، حدود 80 درصد تنوع زیستی در جنگل ها است وزندگی 6/1 میلیون نفر وابسته يه آن است. جوقلاف اظهار داشت هرساله در سراسر دنیا 13 میلیون هکتار جنگل یعنی به وسعت 36 زمین فوتبال درهر دقیقه از بین می رود.تقریبا" 95 کشور جنگل هایشان را از دست داده اند.او می گوید در جنوب شرق آسیا حدود 10 میلیون هکتار جنگل دراثر آتش سوزی ار بین رفته است . بیشتر درختان دراثر تبدیل جنگل به زمین کشاورزی ، ودر اثر تجارت چوب وبهره برداری از معادن در مقیاس وسیع، نابود شده اند.
بنا به گفته ردریگوفونتس رئیس مرکز تنوع زیستی جنوب شرق آسیا ، با این نرخ بالای جنگل تراشی ،این منطقه تا سال 2100 سه چهارم از 47 میلیون هکتار ازجنگل ها و42 درصد از تنوع زیستی خود را از دست می دهد.
جوقلاف وفونتس اظهار داشتند که تخریب تنوع زیستی امنیت جهانی را به مخاطره انداخته واقتصاد دنیا را به سمت افزایش رقابتها برای بدست آوردن غذا ومنابع سوختی ، می برد.
چوب بكاريد، اكسيژن درو كنيد:
"جنگل" ها را "شش" هاي زمين مي دانند و گياهان بيش از 40 درصد اكسيژن مورد نياز موجودات زنده را تأمين مي كنند.
با نابودي هر هكتار جنگل، زمين سالانه از 2/5 ميليون تن اكسيژن محروم مي شود.
در حال حاضر سطح جنگلهاي شمال كشور يك ميليون و 850 هزار هكتار برآورد شده كه اگر رويش آنها به طور متوسط سالي 3 مترمكعب فرض شود و ارزش هر متر مكعب 40 هزار تومان باشد سالانه رقمي معادل 2 هزار و 220 تريليون تومان از رويش جنگلهاي شمال به دست مي آيد.اهميت جنگل را نمي توان از لحاظ سطح توليد چوب، تعديل دماي هوا، تفرجگاه و محل استراحت مردم خسته از زندگي ماشيني، ذخيره آبهاي زيرزميني، مبارزه با فرسايش، مبارزه با آلودگيهاي زيست محيطي و حتي تأمين اشتغال و ايجاد هماهنگي اقتصادي ناديده گرفت. براساس مطالعات محققان ارزش زيست محيطي جنگلها 400 برابر ارزش آنها در توليد چوب است.
براساس مطالعات كارشناسان محيط زيست، مساحت جنگلهاي كشور از 4/18 ميليون هكتار در سه دهه گذشته به 2/14ميليون هكتار رسيده است و سازمان حفاظت محيط زيست به استناد عكسهاي ماهواره اي رقم 22 درصد تخريب جنگلهاي شمال را هشدار داده است.
مطابق نظر كارشناسان جهاني از جمله FAO چنانچه سطح جنگلهاي هر كشور كمتر از 25 درصد خاك آن كشور باشد از نظر محيط زيست انساني وضعيت بحراني در آن كشور حاكم است و كشورهايي كه كمتر از 10 درصد سطح پوشش جنگل دارند به عنوان كشورهاي با پوشش كم جنگل معروفند. در حال حاضر سطح پوشش جنگل در ايران 5/7 درصد است كه بايد براي رسيدن به حداقل 10 درصد حدود 4 ميليون هكتار به مساحت فعلي پوشش جنگل اضافه شود.
بر اين اساس در اجراي طرح نهضت سبز در كشور در سالهاي 77 تا 81 به ترتيب 12 ميليون اصله، 15 ميليون، حدود 20 ميليون و 6/39 ميليون و بيش از 41 ميليون اصله نهال غرس شده است، اينها آماري بود كه از كشت نهال ذكر شد كه به گفته مطلعان با آمار قطع درختان قابل قياس نيست.
واردات سالانه يك ميليون تن چوب به كشور
در حالي كه بر اساس آمار فائو، ايران 4/13 ميليون هكتار جنگل و زراعت چوب در اختيار دارد كه با رويش سالانه 3 متر مكعب در هكتار در مناطق شمال و نيم متر مكعب در هكتار در غرب كشور بين 4 تا 5 ميليون متر مكعب چوب توليد مي كند، به گفته رئيس انجمن صنفي صنايع چوب ايران، كشور سالانه يك ميليون تن چوب وارد مي كند.
افزايش مصرف كاغذ نشانه توسعه يافتگي:
كاغذ نه تنها يك شاخصه براي فرهنگ است بلكه محصولي استراتژيك هم به حساب مي آيد. در اين باره رئيس اداره فني جنگلداري و جنگلباني اداره كل منابع طبيعي خراسان رضوي مي گويد: مصرف كاغذ يكي از شاخصهاي توسعه يافتگي است كه كارشناسان آن را با توليد علم مي سنجند و بسياري از كشورهاي كاملاً صنعتي از جمله ژاپن كه اتفاقاً داراي جنگلهاي وسيعي هم هستند وارد كننده چوب براي مصارف صنعتي و توليد كاغذ مي باشند.بنا بر آخرين آمار، در حال حاضر مصرف سرانه كاغذ در ايران همراه با كارتن و مقوا حدود 14 كيلوگرم و در كشور ژاپن 220 كيلوگرم است كه مقايسه اين رقم مصرف سرانه كاغذ تفاوت معناداري را نشان مي دهد.
نگراني از مصرف چوب:
رئيس سازمان جنگلها، مراتع و آبخيزداري ايران ميزان مصرف چوب توسط جنگل نشينان را نگران كننده مي داند و مي گويد: در حالي كه ميزان مجاز بهره برداري از جنگلهاي كشور سالانه 750 هزار مترمكعب است متأسفانه جنگل نشينان براي تأمين سوخت خود سه ميليون مترمكعب چوب مصرف مي كنند.خداكرم جلالي مي افزايد: اين در حالي است كه 17 هزار مترمكعب چوب قاچاق از جنگلهاي كشور كشف مي شود كه به نظر مي رسد حدود 10 درصد از برداشتهاي غيرمجاز را شامل مي شود.
به گفته وي عوامل ديگري نيز نظير آتش سوزي به جنگلهاي كشور آسيب وارد مي كند به طوري كه سال گذشته در 342 هكتار حريق روي داد.وي ميزان جنگلهاي ايران را 2/14 ميليون هكتار (آمار فائو ميزان جنگلهاي كشور را 4/13 ميليون هكتار ذكر كرده است) ذكر مي كند و مي گويد: ميزان پوشش جنگل در ايران كمتر از جهان است به طوري كه سرانه جنگل در جهان 65/0 هكتار و در ايران 2/0 هكتار است و در حالي كه 30 درصد از سطح جهان را جنگل پوشانده است فقط 7/8 درصد مساحت كشورمان جنگل است.رئيس سازمان جنگلها، مراتع و آبخيزداري زراعت چوب را مورد تأكيد قرار مي دهد و مي گويد: براي تأمين نياز كشور به چوب بايد حتماً به زراعت روي آورد تا ضمن جلوگيري از بهره برداري بي رويه از جنگلهاي كشور، بخشي از نياز صنايع چوبي و واحدهاي سلولزي از طريق زراعت چوب تأمين گردد.
كاهش برداشت چوب از جنگلهاي كشور به عنوان يك اصل بايد مورد توجه قرار گيرد و براي جبران كمبودها زراعت چوب بايد جايگزين برداشت از جنگل شود.
نرخ رشد جمعيت:
نرخ رشد جمعيت ايران 61/1 اعلام شد:
رئيس مركز آمار ايران با اعلام جمعيت بيكار حدود سه ميليون نفري در كشور گفت: براساس سرشماري سال 85 نرخ رشد جمعيت كشور نسبت به سرشماري 75 حدود 35/0 درصد كاهش يافته است.
رئيس مركز آمار ايران نرخ بيپاسخي كشور را 06/0 درصد و خانوارهاي غايب را 5/0 درصد عنوان كرد.وي جمعيت كشور براساس سرشماري سال 85 را 70 ميليون و 472 هزار و 846 نفر دانست و گفت: در مقايسه با طرح سرشماري سال 75 حدود 10 ميليون نفر به جمعيت كشور در سال 85 افزوده شده است.مدد نسبت جنسي زن به مرد در كشور را 103 به 104 عنوان كرد و گفت: براساس استاندارد جهاني در برابر هر 100 زن، 105 مرد بايد باشد كه از اين نظر در حد استاندارد جهاني هستيم. وي تعداد خانوار در سرشماري سال 75 را 12 ميليون و 400 عنوان كرد و افزود: تعداد خانوار در سرشماري سال 85 حدود 17 ميليون و 500 بوده است كه از لحاظ تعداد خانوار از 8/4 به 3/4 درصد كاهش را شاهد هستيم. مدد اظهار داشت: در سرشماري 85، درصد جامعه يك نفري 21/5 درصد، جامعه دو نفري 27/15 درصد، جامعه سه نفري 9/22 درصد، جامعه 4 نفري 42/24 درصد و جامعه 5 نفري به 32 درصد رسيده است. وي ميزان خانمهاي با سواد در سرشماري 75 را 52 درصد ذكر كرد و گفت: اين ميزان در سرشماري 85 به 33/80 درصد افزايش يافته است. وي تعداد بيكاران در سرشماري 75 را يك ميليون و 450 نفر و در سرشماري سال 85 حدود سه ميليون نفر بيان كرد.
مدد از كاهش تمايل مردم به استفاده از نفت سفيد خبرداد و گفت: تمايل مردم براي استفاده از گاز طبيعي و برق در سرشماري 85 افزايش يافته است.
طبق گزارشي ديگر جمعیت ایران در سال ۲۰۰۶ را ۶۹ میلیون نفر و متوسط رشد جمعیت در طی سالهای ۲۰۰۰ تا ۲۰۰۶ را ۴/۱ درصد برآورد كرده است. پراكندگی جمعیت در سال ۲۰۰۶ نیز ۴۲ نفر در هر یك كیلو متر مربع عنوان شده است.
امید به زندگی در مردان ۷۰ سال و در زنان ۷۳ سال، نرخ باسوادی در بین افراد بالای ۱۵ سال به ۸۲ درصد و سرانه تولید گازهای گلخانهای ۷/۵ تن در سال اعلام شده است.
پيشبيني شده است كه جمعيت كشور در سال 2020 از مرز 80 ميليون نفر بگذرد و در سال 2030 با 16 ميليون و 400 هزار نفر افزايش نسبت به جاري به 86 ميليون و 400 هزار نفر برسد.
|
جمعیت جهان در سالهای گذشته و پیشبینی سالهای آینده (به میلیون) | ||||||||
|
جهان |
۷۹۱ |
۹۷۸ |
۱۲۶۲ |
۱۶۵۰ |
۲۵۲۱ |
۵۹۷۸ |
۸۹۰۹ |
۹۷۴۶ |
|
آفریقا |
۱۰۶ |
۱۰۷ |
۱۱۱ |
۱۳۳ |
۲۲۱ |
۷۶۷ |
۱۷۶۶ |
۲۳۰۸ |
|
آسیا |
۵۰۲ |
۶۳۵ |
۸۰۹ |
۹۴۷ |
۱۴۰۲ |
۳۶۳۴ |
۵۲۶۸ |
۵۵۶۱ |
|
اروپا |
۱۶۳ |
۲۰۳ |
۲۷۶ |
۴۰۸ |
۵۴۷ |
۷۲۹ |
۶۲۸ |
۵۱۷ |
|
آمریکای لاتین و کارائیب |
۱۶ |
۲۴ |
۳۸ |
۷۴ |
۱۶۷ |
۵۱۱ |
۸۰۹ |
۹۱۲ |
|
آمریکای شمالی |
۲ |
۷ |
۲۶ |
۸۲ |
۱۷۲ |
۳۰۷ |
۳۹۲ |
۳۹۸ |
|
اقیانوسیه |
۲ |
۲ |
۲ |
۶ |
۱۳ |
۳۰ |
۴۶ |
۵۱ |
|
توزیع درصد جمعیت جهان در سالهای گذشته و پیشبینی سالهای آینده | ||||||||
|
جهان |
۱۰۰ |
۱۰۰ |
۱۰۰ |
۱۰۰ |
۱۰۰ |
۱۰۰ |
۱۰۰ |
۱۰۰ |
|
آفریقا |
۱۳/۴ |
۱۰/۹ |
۸/۸ |
۸/۱ |
۸/۸ |
۱۲/۸ |
۱۹/۸ |
۲۳/۷ |
|
آسیا |
۶۳/۵ |
۶۴/۹ |
۶۴/۱ |
۵۷/۴ |
۵۵/۶ |
۶۰/۸ |
۵۹/۱ |
۵۷/۱ |
|
اروپا |
۲۰/۶ |
۲۰/۸ |
۲۱/۹ |
۲۴/۷ |
۲۱/۷ |
۱۲/۲ |
۷/۰ |
۵/۳ |
|
آمریکای لاتین و کارائیب |
۲/۰ |
۲/۵ |
۳/۰ |
۴/۵ |
۶/۶ |
۸/۵ |
۹/۱ |
۹/۴ |
|
آمریکای شمالی |
۰/۳ |
۰/۷ |
۲/۱ |
۵/۰ |
۶/۸ |
۵/۱ |
۴/۴ |
۴/۱ |
|
اقیانوسیه |
۰/۳ |
۰/۲ |
۰/۲ |
۰/۴ |
۰/۵ |
۰/۵ |
۰/۵ |
۰/۵ |
نوشته شده توسط عاطفه شهبازی در شنبه نهم آذر 1387 ساعت 11:51 موضوع بحرانهای منابع طبیعی | لینک ثابت
گزارش حاضر درقالب گزارش آماربرداري از منابع آبهاي سطحي و زيرزميني حوضه دشت ميمه تهيه شده است . . حوضه آبريز باتلاق گاوخوني به 21 زير حوضه تقسيم شده است كه زير حوضه ميمه يكي از اين زير حوضه ها مي باشد گزارش مطالعات آبهاي زيرزميني دشت ميمه در سال 1372 توسط امور مطالعات منابع آب سازمان آب منطقه اي اصفهان انجام شده است ، بر اساس اين گزارش تعداد 292 منبع آبي شامل 94 رشته قنات ، 56دهنه چشمه 99 حلقه چاه كشاورزي ، 20 حلقه چاه شرب ، 8حلقه چاه صنعتي ، 15 حلقه چاه دامداري با تخليه 06/78 ميليون مترمكعب در اين دشت واقع شده است ( رجوع به جدول شماره 1-1 ).
جدول شماره (1-1) : جدول خلاصه وضعيت منابع آب دشت ميمه در سال 70-69
( تعداد چاه هاي كشاورزي – شرب و بهداشت – صنعتي و دامداري )
رديف |
نوع منبع |
تعداد |
حداكثر دبي ( ليتر در ثانيه ) |
حداقل دبي ( ليتر در ثانيه ) |
متوسط دبي ( ليتر در ثانيه ) |
حداكثر عمق ( متر ) |
حداقل عمق ( متر ) |
متوسط عمق ( متر ) |
متوسط كاركرد ساليانه ( ساعت ) |
تخليه ساليانه ( ميليون مترمكعب ) |
|
1 |
قنات |
94 |
83 |
5/0 |
8/14 |
- |
- |
- |
8760 |
6/42 |
|
2 |
چشمه |
56 |
120 |
5/0 |
2/7 |
- |
- |
- |
8760 |
65/12 |
|
3 |
چاه هاي كشاورزي |
99 |
40 |
1 |
1/12 |
220 |
5 |
8/94 |
4153 |
6/19 |
|
4 |
چا ههاي شرب و بهداشت |
20 |
25 |
5/0 |
2/8 |
220 |
6 |
7 |
3475 |
99/2 |
|
5 |
چاه هاي صنعتي |
8 |
5 |
2 |
5/9 |
80 |
14 |
22 |
1177 |
113/0 |
|
6 |
چاه هاي دامداري |
15 |
3 |
1 |
9/1 |
120 |
25 |
22 |
1144 |
1/0 |
3-4-2 : نقش عوامل زمين شناسي در شرايط كيفي آب
در واحدهاي سنگي منطقه تشكيلاتي كه موجب كاهش كيفيت منابع آب گردد وجود ندارد. اما وجود لايه هاي مارني در محلهايي كه منابع آب در تماس با آنها قرار گيرند ممكن است تا حدودي موجب كاهش كيفيت منابع آب و افزايش يون سولفات در آنها گردد . كيفيت منابع آبي كه از سازندهاي سخت تخليه مي شود ويا از اين سازندها تغذيه مي گردد نسبتاً مناسب بوده و محدوديتي از لحاظ كشاورزي و شرب ندارد اما سفره هاي آبرفتي منطقه از كيفيت مناسبي برخوردار نمي باشد. ميزان هدايت الكتريكي در آبخوان دشت ميمه بين 900 تا 6000 ميكروزيمنس بر سانتي متر ميباشد كه اين ميزان از ابتداي دشت (قسمت شمال حوضه ) به سمت مركز و خروجي دشت افزايش مي يابد . دليل اين امر ممكن است به دليل وجود رسوبات تبخيري در بين واحدهاي آبرفتي منطقه باشد .
آماربرداري در دشت ميمه به همراه دشت مورچه خورت توسط دو اكيپ آماربردار از تاريخ 20/1/82 آغاز و تا تاريخ 21/4/82 خاتمه يافته است . در اين آماربرداري در دشت ميمه مجموعاً 294 منبع آب برداشت گرديد كه از اين تعداد 42 درصد چاه 26 درصد قنات 31 درصد چشمه و 1 درصد آبهاي سطحي بوده است . 3-1: چاه ها
در اين آمار برداري از 123 حلقه چاه آماربرداري گرديد كه از اين تعداد 83 حلقه چاه عميق و 23 حلقه چاه نيمه عميق و 17 حلقه چاه مشاهده اي مي باشد . بر اساس اين آماربرداري ، بيشترين دبـي لحظه اي مربوط به چاه شماره 46 مربوط به جهاد خودكفايي مركز توپخانه با دبي Lit/s 33/77
و كمترين دبي لحظه اي مربوط به چاه شماره 17 مربوط به آقاي جهانگير خانعلي به ميزان Lit/s 1 مي باشد .
از تعداد 123 حلقه چاه آماربرداري شده 18 حلقه چاه آب شرب ، 15 حلقه چاه صنعتي ، 73 حلقه چاه كشاورزي و 17 حلقه چاه مشاهده اي مي باشد مجموع كل تخليه سالانه دشت 63572813 مترمكعب مي باشد . -2: چشمه ها
براساس آمار برداشت شده تعداد 92 دهنه چشمه در محدوده دشت ميمه آماربرداري شده كه مجموع تخليه سالانه آنها 12792889هزار مترمكعب مي باشد . كه بيشترين آبدهي مربوط به چشمه رودخانه كامو با دبي 237 ليتر بر ثانيه و كمترين آبدهي مربوط به چشمه غلغله به ميزان 1/0 ليتر بر ثانيه مي باشد-3: قنوات
تعداد كل قنوات آماربرداي شده در محدوده دشت ميمه 76 رشته مي باشد كه از اين تعداد74 رشته دائمي و مابقي هوابين مي باشند . بيشترين آبدهي مربوط به قنـــات مزد آباد ميمه به ميزان 4/74 ليتر در ثانيه و كمترين آبدهي مربوط به قنات ورآورد به ميزان 5/0 ليتر در ثانيه مي باشد3-5: كيفيت شيميايي منابع آب
ميزان هدايت الكتريكي (Ec ) منابع آب دشت بين 200 تا 6250 ميكروزيمنس بر سانتيمتر متغير مي باشد .
نوشته شده توسط عاطفه شهبازی در شنبه سیزدهم مهر 1387 ساعت 15:37 موضوع آمار میمه | لینک ثابت
با توجه به روند افزايش مصرف آب ناشي از ازياد جمعيت و گسترش صنايع و كشاورزي ، برخورداري از منابع آبي مطمئن و توسعه اين منابع ، شرط لازم براي نيل به توسعه پايدار اجتماعي - اقتصادي و مقابله با بحرانهاي كمي و كيفي آب مي باشد .
كمبود ذاتي منابع آب در برخي از مناطق كشور همراه با رشد روز افزون جمعيت و تمركز آن در مناطقي كه از منابع آبي كافي برخوردار نيستند از يك سو و گسترش بيش رويه صنايع و توليد انـواع گوناگون زايده ها كه در نهايت به منابع آبي راه مي يابند از سوي ديگر فشار مضاعفي را به منابع محدود آبي كشور وارد كرده است . وقوع پديده خشكسالي كه هراز چندگاهي گريبانگير مناطقي از كشور ميشود و بيلان منفي منابع آبي آبخوانهاي زيرزميني ، هزينه هاي سنگين و سرسام آوري را جهت تأمين آب از فاصله هاي بسيار دور به متوليان امر وارد مي نمايد . در اين راستا ايجاد توازن بين منابع آبي موجود و توانمنديهاي بالفعل و ظرفيتهاي آينده تأمين و توزيع آب در كشور ، يكي از مهمترين وظايف دست اندركاران بخش آب كشور است .
گزارش حاضر در قالب آماربرداري از منابع ومصارف آبهاي زيرزميني درمحدوده حوضه دشت
علويجه - دهق تهيه شده است
علويجه - دهق يكي از اين زير حوضه ها مي باشد
. حوضه آبريز باتلاق گاوخوني به 21 زير حوضه تقسيم شده است كه زير حوضه
دشت واقع شده است
گزارش مطالعات آبهاي زيرزميني دشت علويجه – دهق در سال 1369 توسط امور مطالعات منابع آب سازمان آب منطقه اي اصفهان انجام شده است ، بر اساس اين گزارش تعداد 292 منبع آبي شامل 62 رشته قنات ، 37 دهانه چشمه ، 122حلقه چاه نيمه عميق و 55 حلقه چاه عميق در اين
جدول شماره (1-1) : جدول وضعيت منابع آب هاي حوضه آبريز علويجه و دهق (براساس آماربرداري سال 69)
|
نوع منبع |
تعداد |
آبدهي ليتر در ثانيه |
عمق به متر |
جمع تخليه هزار مترمكعب در سال | ||||
|
ماكزيمم |
مينيمم |
متوسط دبي لحظه اي |
ماكزيمم |
مينيمم |
متوسط دبي لحظه اي | |||
|
چاههاي عميق |
55 52* |
50 |
4 |
1/24 |
133 |
50 |
66 |
58/25201 |
|
چاه هاي نيمه عميق |
122 93* |
44 |
|
76/10 |
48 |
6 |
62/17 |
861/8137 |
|
قنوات |
62 |
138 |
|
2/15 |
- |
- |
- |
67/28839 |
|
چشمه ها |
37 |
9 |
|
8/1 |
- |
- |
- |
56/2136 |
|
جمع |
671/64315 | |||||||
|
قنات ( رشته ) |
چشمه ( دهانه )
|
چاه ( حلقه ) |
نوع منبع آب | |||
|
ارتفاعات |
دشت |
ارتفاعات |
دشت |
ارتفاعات |
دشت | |
|
23 |
56 |
87 |
48 |
4 |
206 |
تعداد |
|
17/8 |
46/18 |
51/3 |
72/3 |
86/0 |
82/31 |
تخليه ( ميليون مترمكعب ) |
|
63/26 |
23/7 |
68/32 |
تخليه سالانه كل با ضرايب فصلي (mm3) | |||
از تعداد 210 حلقه چاه آماربرداري شده 17 حلقه چاه آب شرب ، 34 حلقه چاه صنعتي ، 116 حلقه چاه كشاورزي و 18 حلقه چاه مشاهده اي مي باشد ( رجوع به جدول شماره 4-2) . همچنين از اين تعداد 114 حلقه چاه داراي تجهيزات برقي ، 46 حلقه داراي تجهيزات ديزلي و بقيه فاقــد منصوبات مي باشنـــد. مجموع كل تخليه سالانـــه چاه هاي موجـــود در محدوده مطالعاتي 68/32 ميليون مترمكعب مي باشد . در نمودار شماره (4-2) ميزان تخليه چاه ها به تفكيك نوع مصرف مشخص شده است . 4-2: چشمه ها
براساس آمار برداشت شده تعداد 135 دهانه چشمه در محدوده دشت علويجه - دهق آماربرداري شده كه مجموع تخليه سالانه آنها 23/7 ميليون مترمكعب مي باشد . همچنين مجموع سطح زيركشت چشمه ها 192 هكتار مي باشد4-3: قنوات
تعداد كل قنوات آماربرداي شده در محدوده دشت علويجه - دهق 79 رشته مي باشد كه از اين تعداد 58 رشته دائمي و مابقي هوابين مي باشند. همچنين دبي متوسط قنوات منطقه مورد مطالعه برابر 25/10 ليتر بر ثانيه مي باشد4-4 : آبهاي سطحي
منابع آبهاي سطحي منطقه رودخانه فصلي دهق و سرشاخه هاي آن شامل رودخانههاي فصلـــي باباپيران ،خونداب و دماب و رودخانه حسين آباد مي باشد . بر روي هيچكدام از اين رودخانه ها ايستگاه هيدرومتري وجود ندارد . تعداد 6 عدد (فقره) آب بندان در قسمت هاي مختلف اين رودخانه هاي فصلي جهت ذخيره سازي رواناب هاي سطحي احداث شده4-5 : كيفيت شيميايي منابع آب
به منظور بررسي وضعيت شيميايي منابع آب دشت به طور انتخابي از هر 9 كيلومتر مربع يك نمونه آب جهت انجام آناليز شيميايي كامل آب برداشت شده كه نتايج اين آزمايشات به پيوست در ضميمه گزارش آورده شده است . همچنين Ec و PH اكثر منابع آب در محل اندازه گيري شده است اين نتايج نشان مي دهد كه ميزان هدايت الكتريكي (Ec ) منابع آب دشت بين 160 تا 3560 ميكروزيمنس بر سانتيمتر متغير مي باشد .
جدول شماره (4-23 ) : مقايسه خصوصيات شيميايي منابع آب
|
كلرورها ( ميلي گرم در ليتر ) |
هدايت الكتريكي (ميكروزيمنس بر سانتيمتر ) |
منبع آب | ||||
|
متوسط |
حداقل |
حداكثر |
متوسط |
حداقل |
حداكثر | |
|
65/365 |
2/14 |
2/724 |
36/1447 |
590 |
3560 |
چاههاي عميق |
|
- |
- |
- |
1318 |
480 |
2730 |
چاههاي نيمه عميق |
|
48 |
1/7 |
3/234 |
48/663 |
321 |
2120 |
قنوات |
|
6/31 |
65/10 |
70 |
504 |
160 |
1720 |
چشمه ها |
20-4
نوشته شده توسط عاطفه شهبازی در شنبه سیزدهم مهر 1387 ساعت 13:20 موضوع دشت علویجه | لینک ثابت
مرتع :
مراتع ايران يكي از مهمترين و با ارزشترين منابع ملي كشور مي باشد كه بهره برداري صحيح توأم با عمليات اصلاح و احيا آنها مي تواند نقش اساسي در جهت حفظ آب و خاك و تأمين نيازمنديهاي كشوردر زمينه فرآورده هاي پروتئيني داشته باشد.
در حال حاضر مهمترين عامل محدود كننده توليد در دامپروري ،تغذيه و تأمين غذاي كافي و مناسب براي دام مي باشد. بدين منظور علاوه بر احياي مراتع و افزايش سطح زير كشت و بازده نباتات علوفه اي لازم است از پس مانده هاي زراعي و ضايعات كارخانجات محصولات غذايي به نحو مطلوب در تغذيه دام استفاده نمود.
به طور معمول وقتي صحبت از مرتع مي شود فقط جنبه توليد علوفه آن به نظر مي رسد در حالي كه جنبه حفاظت آب و خاك اين منبع خدادادي اهميتي به مراتب بيشتر از توليد علوفه دارد.
پراكنش و وسعت مراتع:
در مورد مراتع ايران اعداد و ارقام متفاوتي در نشريات و مقالات ديده مي شود.تاكنون اعداد 100،106،120 ميليون هكتار براي مساحت مراتع كشور ارايه شده است.مراتع ايران از نظر زمان بهره برداري به دو گروه عمده زير تقسيم مي شوند :
1- مراتع ييلاقي ( مراتع بهاره و تابستانه چر):
اين مراتع بيشتر در ارتفاعات و مناطق سردسير قرار داشته و فصل رويش گياهان در اين مناطق فصل گرم سال مي باشد.اين مراتع در فصل بهار و تابستان مورد بهره برداري قرار مي گيرند.سطح اين مراتع حدود 23 ميليون هكتار مي باشد كه 21/6 ميليون تن علوفه خشك قابل بهره برداري دارند.
2- مراتع قشلاقي (مراتع پاييز و زمستان چر ):
اين مراتع بيشتر در مناطق كم ارتفاع و گرمسير قرار داشته و بيشتر در فصول سرد سال مورد بهره برداري قرار مي گيرند. .سطح اين مراتع حدود 67 ميليون هكتار مي باشد كه 49/4 ميليون تن علوفه خشك قابل بهره برداري دارند.
در حد فاصل مراتع ييلاقي و قشلاقي ، مراتع ميان بند قرار دارند.اين مراتع معمولا در دو نوبت از سال مورد تعليف قرار مي گيرند.مساحت اين مراتع بين مراتع ييلاقي و قشلاقي تقسيم شده است.
چراي بيش از دو برابر ظرفيت توليد در كشور ، سبب تداوم سير تخريب مراتع كشور شده و از طرفي افزايش مرگ و مير دامي به علت سوء تغذيه و كاهش توليدات آنها نتيجه ديگر اين امر است.
بسياري از كارشناسان كشور تعداد دام زياد و چراي مفرط را مهمترين عامل تخريب مراتع طبيعي در كشور قلمداد مي كنند.اما برخي ديگرتعداد دام را معلول و تعداد زياد دامدارراعامل مي دانند. بنابراين بايد زمينه را براي كاهش تعداد دامدار فراهم نمود. اولين اقدام براي اين كار،اصلاح قانون و صدوراجازه خريد و فروش پروانه چرا يا طرح مرتع داري بين دامداران با نظارت سازمان جنگل ها ،مراتع و آبخيزداري كشوراست تا تعداد دامدار كاهش يابد و واحدهاي دامداري با حدود و ثغورو با مديريت مشخص تشكيل شود.
مسأله اي كه درارتباط با صدمه چراي مفرط به ويژه در مناطق مرطوب بايد گفت ،اين است كه صدمه چراي زياد اولين اثر خود را در سفت شدن خاك نشان داده و در مواقع بارندگي چون سطح زمين در اثر لگدكوب كردن دامها سفت شده آب فرصت كافي براي نفوذ در زمين پيدا نمي كند و در نتيجه جريانات سطحي بيشتر شده و در بسياري مواقع كه منطقه عاري از پوشش گياهي باشد سيلاب جاري خواهد شد.
يكي ديگر از عواملي كه در برخي مراتع كمتر مورد توجه قرار مي گيرد تأثير وخامت بار چراي زودرس در مراتع است كه سبب كاهش توليد و گاهي تخريب و انهدام گياهان مرتعي مي شود. به هر حال تاريخ ورود دام به مرتع يكي از مواردي است كه بايد به آن توجه شود و به طور كلي دام موقعي مي تواند وارد مرتع شود كه گياهان مرتعي و خاك مرتع آمادگي چرا داشته باشند زيرا خاك مرتع هم اگر زياد مرطوب باشد تردد دام باعث سخت شدن و سفتي آن مي شود و قدرت نفوذ و قابليت حفظ و نگهداري آب را از دست مي دهد.
مراتع و امكان افزايش ظرفيت توليد:
در اين زمينه راهكارهاي اجرايي براي افزايش ظرفيت توليد مراتع به شرح زير پيشنهاد شده است.
1- تجديد نظر در اراضي ديم و تبديل آنها به مرتع:
ارضي كم بازده كه براي ديم كاري مناسب نيستند(بر اساس ميزان بارندگي ،شيب اراضي و نقشه ارزيابي خاكها )بايد به مرتع و يا كشت علوفه چند ساله تبديل شود.
2- حذف دامهاي غير توليدي :
براساس آمارهاي موجود بين 15 تا 20 درصد دامهاي كشور غير توليدي بوده و به عنوان مصرف كننده علوفه و منابع غذايي ،اضافه توليدي را عايد نمي سازند.اگر اين ميزان دام حذف گردد عملا به ميزان 20-15 درصد به غذاي ساير دامها اضافه شده و در نتيجه بر بهبود وضع پوشش گياهي مراتع كشور مؤثر خواهد افتاد.
3- خريد دامهاي اضافي :
در مراتع ييلاقي كه در مقايسه با مراتع قشلاقي به دليل علوفه مناسب ،معمولا دامها داراي وزن مناسبي هستند ،بهتر است دامهاي اضافي ،نازا و بره هاي بهاره از دامداران خريداري شود تاهم از فشار بيش از حد دام در مراتع قشلاقي جلوگيري به عمل آيد و هم اقدامي مفيد در رفع نيازهاي پروتئيني كشور انجام شده باشد.
توليد گوشت مصرفي هم در داخل كشور امكان پذير است:
با اصلاح واحياء و حفاظت از مراتع و اعمال مديريت صحيح براي بهره برداري از علوفه توليدي از سطح مراتع طبيعي كشور،ميزان توليد علوفه افزايش مي يابد و در نتيجه مي توان نياز پروتئيني كشور را تأمين كرد.
ارزش اقتصادي مراتع:
محاسبات و ارزيابي هاي بين المللي نشان داده است كه حدود % 25 ارزش مراتع مربوط به تأمين علوفه و% 75 آن مربوط به ارزش هاي زيست محيطي است.
نوشته شده توسط عاطفه شهبازی در دوشنبه بیست و هشتم مرداد 1387 ساعت 10:51 موضوع | لینک ثابت
درباره وبلاگ
فهرست اصلی
آرشیو موضوعی
مهندسی محیط زیست
طبیعت کوهرنگ-شهرکرد
جنگل
دشت علویجه
آمار میمه
بحرانهای منابع طبیعی
موضوع: گياه داروييDOREMA (وشا)
معرفی گونه Agropyron intermedium
معرفي گونه Bromus tomentolus Bioss
معرفي گونه Bromus inermis
سطح مراتع و میزان تولید عسل از آنها
دوستان
نوشته های پیشین
طراح قالب
POWERED BY